Make your own free website on Tripod.com

Nước non ngàn dặm

 

Nước non ngàn dặm bao la!

Lối về mấy nẻo, biết nhà ḿnh đâu?

Giật ḿnh băi bể nương dâu!

Tóc xanh người ấy ở đâu bây giờ?

 

Cuộc đời có lắm chuyện bất thường. Bất thường đến độ một lúc nào đó nó lại trở thành b́nh thường, như quê tôi, Việt Nam đầy những trẻ em lê lết ngoài đường, ăn xin ngoài phố bên cạnh những xa hoa vung văi, những đôi mắt dửng dưng, những đôi chân lạnh lùng bước rảo! Những vụ bắt bớ khơi khơi không cần án lệnh mà chung quanh đầy dẫy những văn gia, nhà báo, học sĩ từng viết lách đầy đủ nhân nghĩa ,vẫn tỉnh bơ bàn chuyện văn chương văn hóa! Nh́n mặt tươi cười của họ, nghe những lời văn hoa họ nói, đọc những phê b́nh sâu sắc họ viết. Dường như đất nước nhân dân đă ấm no hạnh phúc, xă hội chỉ c̣n văn chương văn hóa là vấn đề ưu tư bức xúc.

 

Người Việt Nam một khi đă buộc phải rời quê cha đất tổ, làng nước của ḿnh, dù v́ bất kỳ lư do nào đó, họ cũng sẽ nhớ từng chi tiết ngày tháng ra đi, hành tŕnh viễn xứ của ḿnh! Để một lúc nào đó mệt mỏi với cuộc đời.  Nh́n lại thế hệ sau, nó vẫn là một câu chuyện không bao giờ kết cục. Những cái quên, những niềm nhớ, hư hư thực thực... và măi buồn, măi đẹp!!!

 

Có nhiều người đă viết lại thành hồi kư, với những cái nh́n lại sau những bến bờ xương máu. Sóng vỗ nhân t́nh trên những bể dâu lạnh lùng của thời gian. Bỗng chốc đă mấy mươi năm. Bao nhiêu cố sự! Viết không hết, đọc không chán! Thường họ vẫn phải là một "nhân chứng lịch sử", hay có một thời "vàng son" nào đó mới được vậy.

 

Thật lạ lùng! Tôi không c̣n nhớ tôi đă rời quê hương ḿnh vào ngày nào, tháng và như thế nào nữa! Kể cả cái ngày đặt chân lên đảo, rồi đến đất nước tạm dung hôm nay. Nói ra quả là chuyện đùa cho vui! Nhưng đến khi bất ngờ cần làm giấy tờ đơn từ, mới thấy ḿnh lại phải lôi cái cặp cũ ra mà lục lọi, rồi nh́n vào những con số lạ lẫm mà bâng khuâng như chuyện vừa mới hôm qua! Dù đă gần 20 năm trôi đi đều đặn, lặng lẽ! Đầy đau xót.

 

Đường Thi diễm tuyệt, dường như ở chỗ ly tan, chan hoà t́nh cố hương! Man mác sự đời nhược đại mộng! Có lẽ chỉ v́ đời Đường có lắm kẻ viễn xứ tha phương! Những kẻ viễn xứ, tha phương gần như đăng trí đă quên những rườm rà chuyện đời, chỉ c̣n hơi thở sóng sánh qua chung rượu, chén trà. Những kẻ lữ khách dù đă say khướt mọi sự vẫn chỉ giằng dặc một nỗi nhớ nhà không nguôi!

 

Nhất niên tương tận dạ

Thiên lư vị qui nhân.


(Một năm đêm dần hết,

Ngàn dặm người chưa về.)

 

Ôi nỗi ḷng của một người lữ khách, cách đây gần cả ngàn năm mà sao lại trùng điệp ở đây! Nơi này, thời này, khi mà vạn dặm chỉ c̣n cách xa có mấy giờ bay, vài trăm đồng bạc lẻ !!!

 

Chuyện đời nhớ, quên không phải muốn là được các bạn nhỉ! Có những cái cố quên nhưng vẫn phải nhớ! Có những cái muốn nhớ lại cứ quên. Tôi quên và nhớ những thứ ấy một cách t́nh cờ rất tự nhiên thế thôi!

 

Cử đầu vọng minh nguyệt,

Đê đầu tư cố hương.

(Ngững đầu nh́n trăng sáng,

Cúi đầu nhớ quê hương)

 

Ông Đường thi nào đó ơi! Ông là ai?.  Ông là quan hay là dân? Ông là thi sĩ, văn nhân hay công nhân, lính chiến? Ông đi "tị nạn" hay đi kiếm cơm, t́m áo? Ông đi du lịch, di dân hay bị săn đuổi khỏi quê hương! Sao mà khổ vậy!!!

 

Tôi chỉ là một người b́nh thường! Chỉ viết những điều ḿnh c̣n thấy được chập chờn trong cơn mộng mị; tản mạn trên những nẻo đường về ḿnh đă đi qua; thoang thoáng nơi những người ḿnh đă gặp; lăng đăng về những việc chung quanh... Và bàng bạc vẫn chỉ là những suy tư vụn vặt của ḿnh. Những suy tư tản mạn trong những đêm nh́n trăng sáng vằng vặc nơi đất khách, trên đất nước dấu yêu, trước những ngày giờ phải rời xa quay lại đất tạm dung, những trăn trở rắm rối trong những lúc cúi đầu nghĩ về quê hương núi sông, về đồng bào của ḿnh.Thế thôi!

 

Dở Dang đầy những dang dở:

 

Cuộc đời tôi đầy những dang dở. Có những dở dang cưu mang của đất nước, từ thế hệ cha mẹ anh chị. Những dở dang ấy tôi cùng chịu chung với dân tộc khốn khổ này!! Thống nhất dang dở, hoà b́nh dang dở, phát triển dở dang, tự do dang dở, dân chủ... dang dở... tập trung v.v

 

Cái dang dở gần cận nhất là ngày 30-4-1975. Với cá nhân ḿnh mà có lẽ hầu hết những người miền Nam, sự đời bắt đầu dang dở! Dang dở học hành, dang dở t́nh yêu, dang dở ước mơ và  dang dở cả cuộc đời. Tất cả chưa có cái ǵ ra cái ǵ cả! Nửa chừng xuân hết, dù chưa gẫy cành thiên hương. Cũng như rất nhiều thanh niên yêu nước khác, tôi ḍ t́m theo Phục Quốc. Rồi lại dang dở! Cái dở dang này lại là một điều may. V́ bây giờ mới biết hầu như tất cả các tổ chức phục quốc đều được tổ chức và thâm nhập của Mai Chí Thọ cả. Nhưng khi sa chân vào cơi di tản, tị nạn mới thấy lại là một dở dang "bất hạnh". Đi đến đâu, tham gia tổ chức nào cũng phải cựu này, cựu nọ và thành tích phải là tù cải tạo và "ngầu" nhất, có thế giá nhất vẫn là "cải tạo chính trị". Ḿnh lại đâm tiếc và thấy ḿnh "ngu" quá! Phải chi lúc ấy cứ theo đại ông anh họ, đừng cẩn thận để thời gian xem xét, rồi bị tóm ở cầu Thị Nghè hay ở đâu đó có hay hơn không?!? Bây giờ lại có thành tích "đấu tranh". Đâm ra cái khôn ở quê nhà qua đây lại là cái dại. Nhiều lúc thành cái tội nữa cơ. Ai thoát được cải tạo mà không "giải thích" rơ th́ chết ngay! Lư lịch sẽ bị rêu rao là bất minh! Cũng may họ hàng ngoài Bắc của tôi không thuộc hàng cao cấp, chỉ vừa đủ hành hạ, hù dọa làng xă. Mua đài mua xe thôi! Chứ không lại đâm phiền! Tôi th́ không sợ ǵ cả! Đến Trời kia, nếu có, tôi c̣n chửi lăo tặc Thiên "bất nhân dĩ vạn vật vi sô cẩu" nữa là! Chỉ ngán cho đứa cháu đi theo ḿnh. Nó xa cha mẹ, ḿnh lại không chu toàn nếu có ǵ ân hận vậy thôi! Bọn đầu óc quân phiệt bán khai th́ có mặc thời trang lái xe, đi máy bay vẫn cứ bất chấp thủ đoạn đê hèn, phi nhân bản, phi nhân chủ và phi dân chủ mà! Ngoài nước có khác ǵ bên trong nước đâu? Nhiều lúc tự an ủi "Ở đâu cũng "đồng bào" Việt nên nó thế!".

 

Nhiều lúc tự hỏi không hiểu do đâu mà đồng bào tôi ở đâu theo chế độ nào họ cũng đưa cái tù tội, bị đánh đập ra để làm chứng cớ phi thường nhỉ? Phải chi cái sự tù đày đánh đạp này cũng dang dở th́ hay biết mấy! Nhưng dù không tù tội ǵ cả, không thành tích ǵ cả tôi, cũng như bao nhiêu người yêu nước khác, yêu b́nh thường, mộc mạc, không yêu kiểu lănh tụ, chí sĩ, tướng lănh! V́ khát vọng ngày về sống lại trên đất nước thân yêu, trong tự do dân chủ, đă không nề hà cật lực tham gia "đấu tranh". Thú thật ḿnh chưa thể tưởng tượng được nhiệt huyết của thời cha mẹ anh chị ḿnh chống Pháp ra sao?! Nhưng cứ thấy những người ngày làm công xưởng chiều về lại xoay vần tin tức chính trị, vận động quần chúng tham gia. Đă tham gia bỏ công, bỏ giờ, bỏ cả nhà cửa vợ con, c̣n lấy cả tiền túi lao động khó nhọc ra để ăn cơm nhà vác ngà voi nữa. Có rất nhiều thanh niên sinh viên, vừa học vừa lao động kiếm sống, lo cho gia đ́nh c̣n lại ở Việt Nam, lại vừa tham gia chính trị. Quả thật những người lao động b́nh dân, anh chị em trẻ, trong thời khoảng này họ lao vào chính trị đấu tranh bằng cả tấm ḷng yêu nước, thương quê trong sáng như vầng nhật nguyệt!

 

Cái lúc ấy sao mà nó đẹp, nó hăng say thế chứ! Đành rằng có rất nhiều người ra đi v́ lư do cá nhân kinh tế. Có những tổ chức chỉ nhô ra làm dáng. Có những nhà "lănh đạo" tranh đấu nước bọt" cuối tuần! Nhưng kết luận như ông cựu sĩ quan miền Nam, văn sĩ, tiến sĩ sử gia Vũ Ngự Chiêu rằng những người đấu tranh chính trị ở ngoài này, lúc ấy (cuối thập niên 70, đầu 80) là vô công rồi nghề, không biết làm ǵ... bèn đi đấu tranh th́  quá hồ đồ nông cạn! Nếu không nói là giận cá là anh em ông HCM chém thớt những người nhiệt tâm một cách... hàm hồ! Nó giống như luận điệu của một số "nhà báo" lư luận rằng những ai về Việt Nam là những kẻ dư tiền của, thời gian, đi hưởng thụ của rẻ. Nó hàm hồ thiếu tự trọng của người cầm bút, nếu không dùng chữ nặng nhất và có lẽ đúng nhất là mất dạy!

 

Giả sử có thật là dư tiền, dư thời gian đi nữa cũng là quyền của một người. Tại sao thằng Tây con Đầm về Việt Nam được mà một người về thăm quê hương, chốn cũ, người thân, mồ mả cha ông, anh em, bạn bè con cháu, đồng bào lại là dơ bẩn? Khi người ta về th́ giá sinh hoạt địa phương như thế nào th́ trả như vậy. Kể cả giải quyết sinh lư, tê tê buồn buồn! Nó là cái tự nhiên cần có. Các ông có không hay c̣n tệ hơn nữa dấm dúi! Hay là một người Việt Nam tị nạn "chân chính" dư tiền, dư giờ chỉ được đi các nước "đồng minh" thăm bạn "tù cũ" hay giải quyết sinh lư với gái Tây, gái Mỹ hay gái Việt trên đất Mỹ, đất Pháp, đất Úc mới là yêu nước chống cộng! Người ta không thể hưởng thụ, giải trí cái Mỹ, cái Úc, cái Pháp, cách Mỹ, cách Úc, cách Pháp! Người ta không thể ăn cái Tết lợn cợn Việt không ra Việt, Tây không ra Tây th́ người ta về quê hương để hưởng cái không thể có bất kỳ nơi nào trên thế giới này! Cái không thể mua đem qua đất nước người dù có tiền tỷ, phi thuyền không gian, vũ trụ.!!! Vong bản mất dạy th́ cứ việc tự do mà làm một ḿnh, ở một ḿnh, đừng ép người khác yêu Mỹ giống ḿnh! Quả thật con rạch nhỏ khi cắt đứt giao lưu với sông cái nó trở nên khô cạn và ung thối tanh tưởi!

 

Mà ngay cả người ta đi làm chính trị, đấu tranh v́ không có cách nào khác cũng là chính đáng và đáng kính. V́ không thể hội nhập làm Mỹ, làm Úc, làm Tây con được nên họ phải t́m mục đích tinh thần để tồn tại, với hy vọng về lại quê hương quen thuộc mà không phải ở chung với Việt Cộng. Đúng hay sai, Trời Đất, hồn thiêng Sông Núi chứng dám cho họ. Vẫn là ḷng thành! Vẫn không có ǵ đáng khinh bằng những con người hèn nhát không dám sống theo lư tưởng ẩn núp bằng cách dùng chữ nghĩa để che thân và đấu vơ miệng. Nếu Ông Chiêu chỉ kết luận như thế về một số cá nhân lănh đạo th́ tôi hoàn toàn đồng ư! Đúng đấy! "Truyền thống" buôn bán, tự do, dân chủ, ḷng yêu nước của đồng bào của những tên quen ăn trên ngồi chốc nó đă có từ thời kháng Pháp cơ mà! Xương máu, ḷng tin của người Việt thật ḷng yêu nước đă bị buôn bán ra sao thời kháng Pháp, ḿnh không được trực tiếp tham gia. Nhưng lần này th́ quá rơ! Tôi không cần ai kể, tôi không cần đọc những trang sách bôi bẩn, tố cáo nhau của ai cả! Chính bản thân tôi đă chứng nghiệm! Những người tiếc nuối quá khứ của ḿnh, lại không thể ḥa nhập với nhịp độ, mức sống của bản xứ cao hơn ḿnh. Trong khi những người lao động cần cù họ chỉ thấy cuộc sống trước mắt, nên làm công làm thuê dễ dàng không mặc cảm. Và v́ thế họ ăn nên làm ra! Giới trẻ hơn, ăn học được dễ dàng có khoa bảng bằng cấp. Ngay cả những lính trơn, thuộc cấp cũ v́ hoàn cảnh chiến tranh học hành dang dở, khi qua định cư ở các nước dân chủ tiến bộ, có cơ hội điều kiện trở lại Đại Học, với căn bản đă có, họ tiến rất nhanh và rất vững. Tất cả đă bỏ rơi những "quan trên ngày trước" đàng sau. Vậy nên họ phải làm một cái ǵ đó cho có chức tước đ́nh đám để gỡ gạc cái quyền uy của thời thế chiến tranh phi dân chủ đă cho họ. Và dần dà những cái làm dáng đó nó trở nên bệnh hoạn và lan rộng ra đến những người khác. Cố thủ cái danh hư mà làm càn. Thế thôi!

 

Nhưng không phải ai cũng thế! Vẫn có những người khoa bảng cao, việc làm vững chắc thu nhập khá ,vẫn cứ bỏ giờ tiền của để thực hiện lư tưởng của họ, với quan điểm và phương hướng hành động của riêng họ. Đồng ư hay không! Thành công hay thất bại. Ta cũng phải công tâm mà nói rằng họ làm v́ tấm ḷng mong ước trở về quê hương không c̣n chế độ độc đảng trong đó. Sự thất bại của họ, Tôi không biết rơ nội bộ "cấp cao" làm ăn bàn sao, gấu ó nhau thế nào để ra nông nỗi. Nhưng quả thật, xét một cách tổng quát không thiên vị, theo cái nh́n và kinh nghiệm của tôi. Họ không bắt được nhịp điệu sinh hoạt chính trị của bản xứ với những ràng buộc pháp chế của dân chủ "quan tha dân bắt": Dư luận dân chúng rất quan trọng, chính phủ ủng hộ hay không c̣n tuỳ vào ư dân, cảm nghĩ của dân về con người và cung cách sinh hoạt của tổ chức ḿnh nữa. T́nh h́nh và chiều hướng bang giao quốc tế đă khác xa thập niên trước đó. Các khối tương tranh dần dần h́nh thành, kết hợp theo khu vực địa dư, có ít nhiều yếu tố văn hóa nữa. Khác biệt ư thức hệ hay thể chế chỉ c̣n là trở ngại thứ yếu. Hơn nữa những người đứng đầu tổ chức, họ có vẻ nóng ḷng vội vă để 'bung" ra t́m một thế đứng "chính phủ lưu vong", nên tổ chức vội vàng không được chặt chẽ, điều động nhân sự không hợp lư, dù có rất nhiều nhân lực tài ba, nhiệt huyết. Hơn nữa nhân sự ở hải ngoại, thượng tầng đến hạ tầng, lại dựa quá nhiều vào tiêu chuẩn "cựu quân nhân, cựu công chức" mà không dựa trên khả năng, hiểu biết chính trị của điều kiện mới. Các chức vụ, trách vụ cứ gần như tính theo cấp bậc cũ và  năm tháng cải tạo!

 

Cộng sản Việt Nam phá hoại đất nước cũng v́ chuyên chính, hồng hơn chuyên. Cán bộ lănh đạo tuyển chọn theo tuổi đảng, thâm niên tù đày. Chưa kể bè phái quen biết. Dù có thể đáp ứng nhu cầu chiến tranh ở một giai đoạn nào đó. Nhưng để phát triển và điều hành hệ thống quốc gia xă hội trong thời b́nh, giao thương quốc tế th́  chỉ là một lũ phá hoại. Ăn dăi đái nát mà thôi. Khả năng cướp chính quyền và  xây dựng đất nước khác nhau cả trời cả vực, nếu không muốn nói là đối nghịch nhau. Kinh nghiệm tù, cao lắm là sự nhẫn nhịn, ranh ma và  trồng khoai, nuôi heo giỏi. Trong khi những bộ óc đầy năng lực, trí tuệ th́ chỉ là tay sai thừa hành không có quyền quyết định.

 

Điều hành quốc gia cho phát triển đâu phải có kinh nghiệm tù tội hầm hố mà xong. Đâu phải chỉ có tầm nh́n. Tầm nh́n nó do kiến văn, kiến thức. Mà kiến thức phải tổng hợp đủ thứ: Xă Hội Kinh Tế, Khoa Học v.v Những cái ấy không thể lên đạn, bóp c̣ súng hay lôi ra được từ lư thuyết hư cấu của Mác, hay cả A đàm Sờ mít (Adam Smith) và Ŕ Cạc Đô (Ricardo) đơn độc. Hay trong vài lời thuổng văn vặt vănh của ông Hồ ứng khẩu! Lại càng không phải do bị nhốt nhiều, bị đánh đập nhiều mà có.

 

Cũng giống như thế. Các tổ chức quốc gia không khác. Ông tá, ông úy, có giỏi quân sự hay kể cả hành chánh cũng đă lạc hậu, chưa nói nó đă soi ṃn trong thời gian tù đày. Nhiều ông khả năng ngoại ngữ tối thiểu để theo dơi tin tức t́nh h́nh thế giới hay tranh luận, thuyết phục tranh thủ với nhân dân bản xứ cũng không có. Chưa kể vẫn giữ cái cung cách quan quyền phi dân chủ của thời độc tài, quân phiệt. Trong khi các thành viên cấp dưới cựu sinh viên, vẫn tiếp tục ăn học, hoặc đă ra trường, kiến thức rộng th́ vẫn chỉ là lính trơn thừa hành. Chính mắt tôi đă thấy, đă làm việc chung với rất nhiều anh chị em sinh viên, đă ra trường có công ăn việc làm nhưng vẫn hăng say tham gia. Họ yêu nước chân chính, muốn trở về quê hương xây dựng thật ḷng... Nhưng cứ chỉ làm việc như là thiên lôi, cửu vạn mà thôi.

 

Sắp xếp điều hành nhân sự đă không hợp lư, cung cách sinh hoạt không phù hợp theo tính dân chủ ngoài xă hội. Mà ngay cả khâu huấn luyện cũng không có hoặc hời hợt vội vă v́ bung nở quá sức ḿnh. Ngay cả nếu muốn đổ tại anh chị em trẻ thiếu kinh nghiệm chính trị cũng không ổn. V́ hầu hết các cấp "lănh đạo" là kinh nghiệm quân sự hành, chính họ cũng đă biết ǵ về chính trị. Tuổi trẻ được giao phó sẽ học kinh nghiệm rất nhanh và  rất vững. Họ trẻ, có kiến thức, năng lực, xông xáo, chịu phục thiện học hỏi, hơn hẳn các ông cựu đă xơ cứng; chưa kể đă đưa các "ông" vào rồi mà rút "ghế" của ông ra là ông phá bĩnh. Tất cả các lănh tụ thời kháng chiến đều học tập kinh nghiệm, trách nhiệm từ ngày rất trẻ như cụ Phan Bội Châu, Nguyễn Thái Học, Lư Đông A, Trương Tử Anh, ngay cả Hồ Chí Minh cũng thế! Nói ngắn lại là hầu như khâu huấn luyện cán bộ trẻ để làm lớp kế thừa không có. Khi mà cuộc đấu tranh phức tạp đa diện đ̣i hỏi trường kỳ th́  khâu nghiên cứu huấn luyện cán bộ trẻ để tiếp nối hữu hiệu những cán bộ lớn tuổi sẽ phải về hưu v́ sức khoẻ hay không c̣n năng lực chính trị nữa phải có. Cái căn bệnh mặc cảm tự tội và  tự tôn sinh ra tham quyền cố vị của lớp người lănh đạo cả trong đảng, nhà nước Việt cộng và Quốc Gia ngoài này đều giống nhau. Ôi cũng là Việt Nam, là Á Châu cả mà!

 

Cụ thân sinh tôi cũng Quốc Dân Đảng, cũng Đại Việt từ ngày non trẻ. những lúc thư nhàn cụ vẫn cho tôi hầu trà rồi thong thả kể những ngày cả nhà làm kháng chiến chống Pháp, rồi chống cộng. Qua đến đây vẫn thấy những cái tên cũ làm lănh tụ dù đă mấy chục năm bao thế hệ, bao dời đổi của thời cuộc, bao thăng tiến của tri thức, h́nh thái xă hội. Mà vẫn không thấy bóng giới trẻ kế thừa! Mà làm sao mà ngồi lâu với mấy "cụ" được cơ chứ! Cái óc quan liêu, gia trưởng, lăo làng nó đậm đặc rồi! Nó như đảng V.C ấy. Ngoài "chúng ông" ra chẳng ma nào làm được cái tích sự ǵ! Mấy cái đứa ranh con chưa ráo máu đầu mà chính trị chính em ǵ tụi nó! Tù tội chưa qua! Biết ǵ!

 

Bà Triệu, Nguyễn Trăi, Nguyễn Huệ, Nguyễn Thái Học, Đỗ thị Tâm, hay cả Nguyễn Tất Thành cũng khó sinh vào thời buổi này! Văn ǵới cũng thế! Vũ Bằng 17 tuổi vào ngồi chiếu với "Lọ Văn", Phùng Quán với "Vượt tù Côn Đảo" thời này cũng khó leo lên mép chiếu! Những ông "cổ thụ" cứ ́ ra đấy, rồi cái đám lỡ cỡ leo lên bắt chước, chặt thang của giới trẻ! Đă mấy thế hệ ăn cướp niềm tin, buôn bán nhiệt huyết của tuổi trẻ, bây giờ vẫn cứ trơ trơ! Cái "b́nh vôi" cụ Phan Khôi đă chỉ ra mà chẳng ai thèm đập vỡ! Trong ngoài có khác ǵ nhau đâu!

 

Và thế là nó ung thối một cách rất thuận lư. Trên th́ gấu ó chửi nhau, trong nội bộ, giữa các tổ chức. Hạ tầng giới trẻ hết chịu nổi với những ông đầu đơn vị, trưởng cơ sở gà mờ quan quách, tác phong đàn anh thổ phỉ hơn là lănh đạo chỉ huy dân chủ chính trị. Kẻ bỏ ra, người xin thôi.

 

Trong nước th́ giới trẻ cũng ngao ngán cắm đầu vào kiếm tiền được lúc nào hay lúc đó, nắng che, gió đỡ sao cho thuận chiều để rồi ăn chơi hưởng lạc. Dại ǵ tranh đua, lư sự với mấy ông cán bộ cấp trên chỉ có thành tích nằm hầm nằm hố, chỉ biết trợn mắt quát nạt, tai quen tiếng nói dạ vâng! Nh́n trời ngắm đít trâu phỏng đoán mọi sự! Đất nước bị cai trị và điều hành bởi lũ người chỉ quen lên đạn, bóp c̣. Rặt một bọn kinh nghiệm chỉ quen hạch hỏi, xăm soi bắt người leo lên làm chính sách.

 

Ngoài này tất cả cũng quay vào con đường Hội nhập với xă Hội bản xứ, sau khi đă mệt mỏi với niềm tin vào các bậc đàn anh, đàn chú ê chề. Có những lúc rảnh rang đi thăm lại những chiến hữu, đồng chí cũ. Tôi thấy họ đă thu ḿnh lại để cật lực đi học hoặc làm ăn để đền bù lại những năm tháng bỏ bê gia đ́nh. Có những chú em trẻ, nay đă quá 30, phải lo tiền bạc, vợ con, không thể quay lại đại học nữa! Phí phạm tuổi xuân! Những lúc ngồi lại nói chuyện xưa, những ngày hội họp thảo luận, những đêm thức trắng công tác với ly cà phê pha dở, những chuyến đi công vụ hành tŕnh cả ngàn cây số, tiền túi bỏ ra ăn uống, xăng nhớt xe cộ tự túc. Hăng say quên cả tán gái, yêu đương! Rồi cùng nhau nhả những làn khói thuốc nhẹ nhàng hư ảo mà chép miệng, cười ruồi.! Nh́n họ mà tôi cay đắng. Giấc mộng trở về quê hương sinh sống, cho con cái được lớn lên ăn học theo cung cách Việt nam, thở bầu không khí của tổ tiên giống ṇi, chỉ c̣n là những chuyến du lịch vào dịp lễ Tết.

 

Thế mà bọn mất dạy "chùm chăn" không tham gia đấu tranh ngày nào ngồi bốc phét, như một ông ái quốc chân chính phán xét họ là hèn hạ nhơ bẩn.  Một lũ ăn cắp niềm tin nhiệt huyết của họ, c̣n một lũ mặt xám cầm bút nói bừa. Nói lấy được!! Đồng bào tôi quả là thánh, dù ở đây không có độc đảng cường quyền mà họ vẫn cứ nhẫn nhịn. Một cựu chiến hữu rất thân với tôi, anh là một đoàn viên gương mẫu, một loại người b́nh dân, đơn giản, nhưng tận tụy nhất tỉnh bộ. Tôi đến thăm anh và vợ con anh sau lần về Việt Nam. Kể cho Anh nghe những ǵ tôi thấy, rồi nhắc lại những ǵ cả hai chúng tôi đă trải qua. Tôi "mạt sát" bọn buôn bán niềm tin ái quốc, bọn mặt xám cầm bút. Anh chỉ nhẹ nhàng nói với tôi:

 

"Thôi Anh ạ! Nói với tụi nó làm ǵ! Nó cũng v́ miếng cơm của nó thôi! Xứ người mà! Hơi đâu anh nghe, anh đọc làm ǵ! Anh lo thân Anh đi, nửa đời người c̣n đi một ḿnh như thế!"

 

Ôi chao ôi, người ḿnh sao bao dung đến vậy! Hay là người ta chán ngấy đến không muốn dơ miệng bẩn mồm?

 

Cái tính xấu Yêu nhau yêu cả đường đi, ghét nhau ghét cả tông ty họ hàng, nó ghê tởm đến thế. Ai đă theo Việt cộng th́ cứt bác Hồ cũng thơm, Nga cũng giỏi, Trung quốc dù đánh ḿnh vẫn là anh em. Ai đă ghét Việt cộng th́ ghét hết tất cả những cái ǵ từ Việt Nam, mồ mả cha ông, Tết nhất nhất định không về. Về là theo Việt cộng. Thậm chí tối dạ đến mức độ chữ ǵ Việt cộng xử dụng ḿnh không được xử dụng; màu đỏ Việt cộng xài ḿnh không xài! Ai xài là có thể bị thân cộng!!! Họ làm như chữ nghĩa, màu sắc là do Việt cộng đẻ ra vậy chứ không phải của chung dân tộc Việt Nam.

 

Khi tôi c̣n là một trưởng cơ sở của tổ chức chính trị MTQGTNGPVN. V́ tôi biết vẽ (họa sĩ tranh sơn dầu, tranh lụa, thủy mạc đàng hoàng nhe!) nên tôi tự vẽ và trang trí bàn thờ tổ quốc cho đoàn viên tuyên thệ trong đơn vị ḿnh. Tôi dùng mầu đỏ bạt vàng làm nền cho bản đồ chữ S mầu vàng pha viền nâu xẫm, nh́n bối cảnh như một sức mạnh tỏa sáng, rực lửa xông tới. Nhưng các ông "cựu" trên cao bảo giống cờ Việt cộng không được và đề nghị bỏ! Rồi một số bắt đầu cho là tôi "nằm vùng"! Sao mà nó giống Bùi Tín tả cách xếp h́nh đi bài ở báo Nhân Dân thế không biết!

 

Cả hai ông Việt cộng, Quốc gia đều chửi nhau là cực đoan điên cuồng, thiển cận, vong bản, phi dân chủ khinh thường nhân dân... Mà cả hai đều chửi đúng! Nhân dân, đất nước mới đau chứ! Mới khốn nạn chứ! Phải chi có một đứa sai!

 

Việt cộng đă thua nhân dân cay đắng! Họ cấm đoán văn nghệ, văn chương, văn hoá nhạc vàng. Coi nó như là một thứ hủi cặn bă của tư bản nguy hiểm. Việt cộng săn t́m đốt sách, "chôn" trí thức như Tần Thủy Hoàng cả mấy chục năm trời. Nhưng rốt cuộc nhân dân vẫn cứ từ từ tiến đến tâm tư nhân bản. Họ nghe nhạc vàng, mua sách tư sản đọc, ngâm thơ lăng mạn, xem kịch trữ t́nh. Ắn mặc thời trang yểu điệu. Cán bộ len lén đi theo sau... bắt chước và ngập hơn nhân dân. Họ dị đoan mê tín hơn nhân dân. Bởi lẽ đầu óc họ rỗng tuếch không có ǵ ngoài cái mớ hổ lốn nhỏ nhoi của lư thuyết Mác, dăm ba câu nói đạo văn ấm ớ của Hồ Chí Minh và  một lố thơ văn bồi bút lố bịch. Nh́n lại sau mấy chục năm dương cao ngọn cờ Mác-xít, nền văn học nghệ thuật chỉ đạo nước nhà suy thoái căn cỗi. May mắn chỉ c̣n lại những di sản truyền thống của cha ông đă èo ọt qua sự dập vùi của ngôn từ kịch bản đấu tranh giai cấp như quan họ, hát chèo, múa nước v.v ! Lăng Hồ Chí Minh nhân dân biếng ngại thăm trừ vạn bất đắc dĩ. Báo Nhân Dân không mấy ai đọc ngoại khi "dí" vào phải mua! Và Việt cộng vẫn cứ bô bô cái miệng trơ trẽn mặt dày!

 

Quốc Gia cực đoan cũng thua nhân dân đậm đà sát ván! Dị ứng với đất nước, hù dọa răn đe! Nhân dân cứ về ăn Tết một ngày một đông! Mỗi năm mỗi nhiều. Văn hoá phẩm trữ t́nh mới lạ trong nước cứ nghe và cứ thích. Sản phẩm hàng hoá cứ mua cứ dùng, cứ sắm. Những văn phẩm nô dịch hót "chí sĩ" đă có nhiều phản ứng. Lập luận hùng hổ chống cộng nhân dân đă nhàm.

 

Hai ông Quốc cộng cứ gào cứ chửi, cứ ghét nhau. Nhân dân cứ từ từ tiến lại gần nhau qua những giao lưu, phải nhấn mạnh giao lưu! Giao lưu nhân bản. Họ mù quáng quên rằng nhân dân dư thừa khôn ngoan để lọc lựa những ǵ họ muốn và không muốn! Việt cộng không nhét Bác Hồ vào bánh kẹo, quần áo được. Quốc Gia không thể lấy cốt hương bài vị tổ tiên chôn trên đất Mỹ, Úc, Pháp được... T́nh tự, nhân bản của con người, nhất lại là con người Việt Nam ... Trời cũng không dứt được.

 

"Ghét nhau ghét cả tông ty họ hàng" cũng có chỗ phải dừng bước, "yêu nhau, yêu cả đường đi" cũng có nơi phải hoăn lại. Nó chỉ ứng dụng tuyệt đối nơi những năo bộ lệch lạc bệnh hoạn. Mất khả năng phân tích và suy xét, đầy cảm tính tự tội.

 

Nhân dân có ưa chế độ đâu! Nhân dân có theo Ngụy đâu! Nhưng họ cứ từ từ hưởng ứng những người đối kháng trong nước, theo hoàn cảnh và t́nh thế cho phép.

 

Nhưng thôi chuyện cũng đă qua. Chỉ nhớ lại như một lần dang dở! Nếu có ai hỏi rằng tôi có tiếc nuối, ân hận, những năm tháng đó không. Tôi và có thể nhiều người khác, xin thưa ngay rằng không! Không ân hận, nhưng có tiếc thời gian và có lỗi với những người ḿnh vận động v́ họ tin ḿnh.

 

Đấu tranh dang dở v́ thế đấy! Ngày về quê quả là xa lắc lê thê! Có người dang dở tranh đấu quay về chúi mũi đi làm. Cày miệt mài bù lại những thời gian quên lăng. Những buổi gặp gỡ đầy tin tức, lư luận chính trị đă thay hẳn bằng những giá lương, giá xe, giá nhà, tiền chợ, tiền xăng v.v... Giấy má thông tin đă không c̣n ngập bàn tung toé nữa mà là những thùng bia và  vỏ bia chất đống! Nhiều anh em may mắn hơn, đă tay bế tay bồng! Chiều về cắt cỏ, tỉa hoa! Nhưng phần nhiều các cựu "chiến hữu, đồng chí" đều tâm sự ở đây không c̣n đấu tranh đượ c th́ không biết làm ǵ cho có ư nghĩa nữa. Cày cho quên đời! Rất ít anh em c̣n đủ phương tiện và nhiệt huyết để không c̣n phương tiện này ta bày phương tiện khác. Người ở lại, kẻ lui về với vợ con!

 

Nói cho cùng, tổ chức, đảng phái, lănh đạo cũng chỉ là phương tiện mà thôi! Mấy ai trong người Việt nghĩ được như thế! Từ trong ra ngoài! Cứ bám! Bám không được th́ ở ẩn để giữ khí tiết! Cái thứ khí tiết ấy là tiết canh!

 

Quả thật chuỗi ngày tha phương không bao giờ hạnh phúc được. Vừa dang dở đấu tranh th́  nghe tin Mẹ mất! Nỗi mất mát lớn lao nhất không bao giờ lấy lại được! Hàng đêm cứ thở dài nh́n vào hư vô trong đêm tối lặng lẽ của căn pḥng độc thân, để tự hỏi ḿnh, trả lời với chính bản thân ḿnh những ngày tháng đă qua! Không có quê hương quả thật là một mất mát không tưởng tượng được! Chả trách Ông Quang Dũng dù đamg làm doanh trưởng Khai Phong phủ của Tầu vẫn trút bỏ để trở về quê hương kháng chiến. Solzjenitsyn cố gắng bám vào đất Nga dù tù tội đoạ đày, Ông chỉ bị tống khứ trục xuất mà thôi! Ông Nguyễn Đan Quế có mời cho đi máy bay qua Mỹ vẫn không đi dù ở lại để giam lỏng quản chế răn đe hàng ngày! Một quyết định đầy thông minh, can đảm, đúng đắn!

 

Rơ ràng ḿnh đă sai lầm, dại khờ đủ thứ cả!

 

Thế rồi tôi lại quay vào trường làm lại đời một tên học tṛ chậm trễ. Trách nhiệm lo lắng tài chính cho bên nhà không c̣n nữa. Mẹ, người yêu quí nhất đời của tôi đă qúa văng. Dù không được như ước mơ của ông nhạc sĩ nào đó ước mơ "một mai qua cơn mê" hay sau khi "giă từ vũ khí", "được theo lũ em học hành như xưa". Nhưng tôi trở lại với niềm hy vọng đơn giản là làm cho ḿnh bớt ngu được tí nào hay tí ấy. Tôi bỏ hết cắm đầu vào học, học miệt mài, liên tục 7 năm trời! Hết trường này đến đại học kia, đổi tiểu bang như đi chợ. Thế mới biết độc thân cũng có cái lợi của nó! Cứ quần áo đồ đạc chất lên, một ḿnh một xe, đổ đầy xăng! Chỗ nào, trường nào nhận là nhấn ga! Thế là đi đến trường mới cả ngàn cây số!

 

Quả thật mấy ông Nam bộ Sàig̣n nói đùa mà đúng thật! Hay không bằng hên! Không biết trời xui đất khiến làm sao ḿnh cũng được cái học bổng tối thiểu không trợ cấp để làm luận án tiến sĩ! Nhờ đúng thời điểm tranh cử, trợ cấp giáo dục ở Đại Học gia tăng cho các luận án chính trị, kinh tế! Khăn gói quả mướp lái xe gần ngàn cây số về trường xưa! Cứ ngỡ rồng mây gặp hội ưa duyên! Cố gắng ba bốn năm nữa lại thành ông "đóc tờ" dù xoa cù là cho người yêu đau bụng cũng chưa được! Bạn bè vẫn diễu tôi thế!

 

Anh em chiến hữu cũ gặp lại khen ḿnh giỏi: đă lớn tuổi lại bỏ bê quá lâu mà c̣n học lại được. Có ai biết ḿnh ăn hên đâu! Những ngày c̣n lu bu, tôi đang học ngành Xă Hội ở Sydney mới có vài tháng, rồi bỏ ngang v́ chỉ c̣n giờ đi làm mà thôi. Đến khi trở lại học cũng c̣n nhờ một ít vốn trong ngân hàng, lại có căn bản sẵn nên cũng đỡ. Viết bài th́ không sợ! Chỉ vất vả lúc đầu cái khâu nghe giảng. Thầy nói thầy nghe, tôi chỉ nh́n bảng. Hăi qúa! Tôi bèn đi mua ngay một cái máy thu băng loại nhỏ. Rồi đi gơ cửa từng giảng viên để xin được đặt máy thâu mỗi lần vào giảng đường. Xong là chạy ngay lên thư viện chứ không dám la cà nơi câu lạc bộ hút thuốc. Mở nghe lại, rồi ghi chú ngay xuống để hiểu bài mà vào giờ thảo luận chứ! Chỗ nào không nhận ra, khều thằng Tây nhờ nó nghe và ghi ra hộ. Được cái sinh viên ở đây giúp nhau thoải mái và  rất tận t́nh. Phải mất ba tháng đầu, sau đó biếu cái máy cho quí vị đi sau. Lại được mấy cháu nhỏ lanh lợi giúp vụ dùng điện toán và  gà lại toán pháp cho ḿnh trong những bài tích phân của Kinh Tế, Thống Kê nữa! Chỉ có ba cái lư thuyết kinh tế và chính trị kinh doanh ngoại thương th́ ḿnh nuốt chửng được và  "trả công" lại cho mấy cháu nhỏ trong những bài luận. Thế mới vượt qua ào ào mà tiến.

 

Cứ mỗi lần xuống câu lạc bộ giải khát là y như rằng đen ra đen, vàng tụ với vàng, trắng ngồi với trắng. Làm thế nào Việt ta vẫn cứ ngồi với Việt ta. Nói tiếng mẹ đẻ hà rầm, chửi thề inh ỏi. Và giúp nhau học tập ra tṛ. Quả tha phương ngộ đồng bào có khác. Nhưng không biết t́nh trạng "đẹp đẽ" này kéo dài đuợc bao lâu! Cháu chắt, em ún bá vơ, ruột dư ruột thừa tôi kết nạp nhiều trong giai đoạn này. Mấy cô, mấy chị lôi về nhà nấu bún, nấu phở đăi. Ḿnh chỉ có cái miệng ăn rồi lại bốc phét! T́nh đồng bào! Mối t́nh đầu tiên mà lại là "chú cháu" trên đất khách quê người là đây! Cụ Dương Khuê ơi! Hồng hồng tuyết tuyết! Sao mà lạ lùng!

 

Bao nhiêu năm con tim quay quắt với đời, lặng im trong vần xoay miếmg cơm manh áo, say mê chính trị. Bỗng hé mở hân hoan! Nhưng lại dang dở! Cha mẹ cô bé khiếu nại: Chú ấy lớn rồi! Học th́ chưa xong. Nghề nghiệp chưa có! Ḿnh nghĩ cũng phải: Con gái người ta bé bỏng, tương lai c̣n dài. Ḿnh chắc ǵ đă yên chỗ mà vương, vẫn cứ mơ về quê cha đất tổ. Rồi lại khổ cho con người ta! Tôi mới nói cho cô bé hay rằng chắc cô yêu tôi v́ h́nh ảnh người cha, ngông nghênh lang bạt. Lăng mạn th́ hay nhưng kề hai mái đầu th́ chết!!! Chú quyết định về Việt Nam sống hết đời, có đi th́ xách túi quần áo đi theo! Cô bé ngây thơ há mồm rơi nước mắt! Bụng tiếc quá mà đành làm quân tử tàu. Từng tuổi này, dở thằng dở ông, xấu xí nhỏ con. Lại được cô bé đôi mươi quấn quít th́ c̣n chờ ǵ!!! Dù thật tâm ḿnh đă có dự định hồi hương. Thế mới nói cái số tôi nó dở hơi! Dang dở mọi chuyện.

 

Nh́n lại những chuyện lớn nhỏ đă qua. Ḿnh nhờ vả nương náu đồng bào ḿnh nhiều. Không có mấy cô cậu tóc đen chú cháu giúp nhau. Khó đến nơi, đén chốn. Mà lúc bị "đâm sau lưng" chí tử, quay lại cũng thằng tóc đen, con da vàng mũi tẹt, cùng xứ! Khổ thế!

 

Đă nói số tôi, mạng tôi là cả trời dang dở! Được hơn năm th́ chứng nào tật ấy! Thấy mệt quá! Đi đây đi đó làm nghiên cứu không có trợ cấp, xin không được ! Tiền để dành sáu năm qua cũng dần ṃn! Lại không có "bà nó hay cô ấy tần tảo đỡ đần"! Tuổi th́ đă gần kề thế hệ "ông". Mà ba bốn năm toàn thời không làm ăn, ngủ một ḿnh cô quạnh quá. Sức không kham nổi nữa! Có về được đến quê hương cũng chống gậy! Ôi một viễn ảnh vật vờ mây thế cố! Lại thêm một lần dang dở học hành. Thế là xin ngưng! Đi làm để dành tiền, vẽ phương án cụ thể hồi hương!

 

Quanh co mấy nẻo hồi hương

 

Nước non có mấy dặm trường,

Sơn khê mấy nẻo, hồi hương chập chùng!

 

Ở cái đất, cái cơi trời di tản này khi mà người ta nghĩ rằng đă "may mắn" đến được bến bờ văn minh tự do rồi th́ nghe đến chữ "hồi hương" cứ như bom nguyên tử nổ. Người thân nghe được ư định của tôi ai cũng nh́n ḿnh như một quái tượng! Hay thằng cha này nó bị tẩu hỏa nhập ma không chừng! Chưa kể thêm cái tội hàng ngày ăn mặc không thấy áo lớn âu phục. Nắng mưa, bốn mùa một bộ bà ba, lúc nâu lúc xám. Kể cả khi c̣n đi học cao học và làm luận án. Cả trường trắng xanh đỏ vàng chỉ có một thằng cha tóc đen loắt choắt mặc bộ "VC Pyjama". Lúc lên giảng đường làm phụ giảng cũng thế, cứ bà ba nâu, đôi dép quai da ông đóng vào! Một lần ở trường đại học UNSW, Sydney, một thằng thầy phụ giảng người Gia nă Đại, gốc Pháp, cựu nhân viên cơ quan Liên hiệp Quốc đàng hoàng, nó hỏi "đùa" ḿnh: "Sao mày lại mặc cái VC pyjama này vậy”. Đối với nó là bộ "đồ ngủ" mà! Tôi cười đểu trả lời:

 

-Nếu mà một người b́nh dân hỏi tao câu này tao sẽ trả lời đơn giản tại tao thích! Thế thôi! Nhưng mày là trí thức lại đă đi nhiều th́ không thể trả lời ngắn được! Mày có hai cái sai. Thứ nhất chữ "pyjamas" là tiếng Hindu, Ấn độ để chỉ bộ quần áo thông thường của dân Ần ăn vận đi đây đi đó. Thằng Anh Cát Lợi "thông minh" quá đưa vào trong giường ngủ thế thôi. Thứ hai người Việt Nam tao gọi cái bộ này, nó khác, là bộ Bà Ba, mặc đi làm đủ thứ chuyện trên đời. Mày c̣n nhớ nhân dân tao đá đít thực dân đế quốc bằng bộ quần áo này không?

 

Nó cười giả lả xin lỗi, rồi chữa gượng rằng lịch sử phát triển nhân loại là các h́nh thái đế quốc! Cả đám sinh viên, thày tṛ cười hể hả! Kể cũng hay cái là tụi Tây nó lập luận đều có chứng cớ. Ḿnh nói có dẫn chứng đúng lư nó chịu ngay và  xin lỗi công khai, vui vẻ. Không dấu dốt, tự ái hăo, thù vặt như người ḿnh!

 

Kể ra bộ quần áo bà ba của tôi cũng không chỉ toàn đưa đến chuyện bực ḿnh đâu. những ngày ở Việt Nam, tôi vẫn mặc đi đây đi đó! Ông bạn chủ nhà cứ xúi tụi sinh viên đem dấu đi. Chúng mày thương thầy, muốn thầy có vợ th́ dấu mấy bộ bà ba của ông ấy đi! Nói thế chứ bố bảo! Nhưng sự đời lại kỳ khôi. Ông bạn cán bộ của tôi "âu yếm" bảo Anh chắc chắn tốt nghiệp trường "Bác Hồ". Anh đích thị là "Việt kiều giả". Nghe vui mà lạnh cả người! Rồi bỗng dưng có một cô bé sinh viên cũng đôi mươi, người đẹp Nam Định, "Cháu yêu cái "hâm" của chú! Chú mặc bà ba không đẹp như bộ quần áo Tây, nhưng ngang tàng hơn chú ạ!" Không cưa mà đổ! Ôi thế là "Hồ Tây, Hồ Tây mặt nước vàng lay, lời xa mời gọi!". Và t́nh cũng chỉ "vui trong phút giây thôi mà ư sầu vương suốt đời." Đă bảo cái số dở dang!

 

Thật ra, chuyện hồi hương cũng là cả một suy tư đắn đo cân nhắc. Cáo chết ba năm quay đầu về núi, lá rụng về cội, đó là lẽ thường. Tôi mang trong người gịng máu cha ông Việt Nam, không muốn gửi thân nơi đất khách! Cho dù là ở thời buổi toàn cầu hoá, giao lưu, di dân tràn ngập, da văn, đa hóa, hiệp chủng! Với tôi không nơi nào hơn quê hương, đất tổ. Ra đi là "bị và  bất hạnh" chứ không phải "được và  may mắn"! Tuổi cũng đă nửa đời!

 

Tôi chỉ là một thường dân Việt Nam, thiếu mùi cây cỏ, mồ hôi của đồng bào ḿnh không ăn to nói lớn được! Không cười hết miệng được! Việt cộng nó có tát ḿnh vẫn không đau đớn bằng thằng Tây nó nhổ nước bọt, nó nói kháy ḿnh. Dù ḿnh có là "ông" ǵ đi nữa. có mang quốc tịch đi nữa. Sự thật đắng cay nằm trong thâm tâm của nó và của chính ḿnh, ḿnh vẫn là thằng bá vơ ăn nhờ ở đậu. Nói nhỏ nhặt hơn, cực đoan một tí, có đi đạp xích lô ăn miếng cơm bụi vệ đường vẫn cứ hơn ngồi xe, ăn cơm gà bên này. Dĩ nhiên nếu biết nhục ḱa! Chứ c̣n trơ trơ như “thân lươn nào quảng lấm đầu” th́  cái "đất nước, tổ tiên" c̣n chừa chứ ǵ trinh bạch hay liêm sỉ! một ông nhạc sư văn sĩ ǵ của Hung Gia Lợi, khi qua đến Mỹ đă bảo, "lửa ở đây cũng không nóng bằng nơi quê nhà". Nó cả là một sự cố kết cộng hưởng của bùn đen cỏ dại và  con người Việt. Cái mà kiến thức bằng cấp, tiền đô la hàng tỷ không mua được. Và càng không đem đi được dù có trở về ngàn lần, sống cả bao năm, rồi cứ phải đi.

 

Mà với hiện trạng "đấu tranh" theo kiểu ngoài này để có ngày về nh́n trời tự do"xanh xanh gío đưa cành mơn man tà áo" th́  có đến ngàn năm mây bay cũng không về được. Cứ so sánh cảnh ông Nguyễn Đan Quế và  các "vị" bỏ chạy ra ngoài này cũng đă thấy. Trừ trường hợp của ông Nguyễn Chí Thiện quá khắt khe sức khoẻ suy ṃn. Cụ Nguyễn Mạnh Tường nói cũng đúng về chuyện thần thoại Hy Lạp có ông khổng lồ, rất khoẻ, nhưng chỉ khoẻ khi chân dính đất, chạm bùn, nhấc lên là tiêu ngay. Ḿnh không phải là tên không lồ. Nhưng thiếu hơi đất nước, mùi da thịt Việt Nam là không làm được  ǵ ra hồn. Ắn không thấy ngon, ngủ không yên giấc.

 

Ngoài này dù muốn hay không, ḿnh cũng là "công dân" của người ta, với những bổn phận, trách nhiệm và quyền lợi, hiến định, pháp định. Chưa kể "văn hoá" định đến nát người, nát trí! Cuộc sống vẫn là Cuộc sống: Việc ăn ở sinh hoạt, rất nhiều khi, nếu không nói là luôn luôn chiếm ưu thế và  lấn lướt chuyện đấu tranh cho "quê nhà Nam Bắc hoà lời ca". Nhu cầu thường trực, trước mắt vẫn là sức ép "đồng hoá" của xă hội bản xứ về tất cả mọi mặt. Nhất là với những xă Hội Ấu Tây, sự thay đổi chóng mặt, thường lại nghịch chiều với người Á Đông nói chung và người Việt nói riêng. Sự phân hoá là tất yếu, chỉ là vấn đề thời gian. Càng tụ hội, càng phân hóa ở mức độ h́nh thái khác nhau. Đó là diễn tŕnh tự nhiên cho bất cứ sắc dân nào, nhất là với những sắc dân vốn gốc rễ nghèo khó tự tội, đến cư ngụ trong một xă hội tự do vô luân nhưng kinh tế lại phát triển tột bực.

 

Khi mà sức lực tài trí cá nhân hay tập đoàn, bị những sức ép vô h́nh do cộng hưởng văn hoá và mặc cảm, người ta không thể cạnh tranh được chứ chưa nói đè người bản xứ để mà lên nhanh, lên mạnh. Người ta sẽ phải quay về gà què ăn quẩn cối và  cắn nhau, đè lẫn nhau dễ hơn. Sự khom cúi với người bản xứ, giới quyền thế bản xứ là chuyện đương nhiên, nếu không nói là mặc nhiên bắt buộc để sinh tồn. Không nói ra nhưng ai cũng tự hiểu. Trừ những trường hợp cá biệt. Tiến tŕnh đồng hoá là tất yếu cho dù chính sách đa văn hoá có như thế nào đi nữa. Đó là định luật xă hội và bản năng sinh tồn của bất kỳ sinh thực vật nào!

 

Trong gần hai mươi năm sinh sống, hoạt động với các hội đoàn tôi đă thấy quá đủ. Ở đây chỉ là phân tích nhận xét chứ không phê b́nh khen chê. V́ đầu tiên phải chấp nhận rằng h́nh thức hội đoàn là cần thiết và tự nhiên phải có, nhất là đối với người di dân mà lại gốc Á nữa.

 

Cứ nh́n tiến tŕnh các hội đoàn sinh hoạt ta sẽ thấy. Các hội đoàn cộng đồng Việt, khỏi sự mang nặng tính chính trị dù trên nguyên tắc chỉ là xă hội tương trợ. Nhân sự vẫn thường phải là các cựu, các cấp, các ngành. Hoạt động theo nguyên tắc tự biên nối ống, có nghĩa là phân chia theo nhóm của ḿnh mà không có h́nh thức dân chủ, quản trị. Hậu quả là nó vỡ dần ra khi số lượng người Việt đông dần. Các hội đoàn nhỏ mọc ra, liên kết nhưng độc lập. Tất cả dần dà đi về phía xă hội tương trợ, giải trí nhiều hơn. Nói một cách chính xác, nó mang trọng tính gạch nối hay "thừa sai" của chính quyền bản xứ trong công tác hội nhập, đồng hoá; chưa nói là một đơn vị kiếm phiếu khi cần. Không ai làm khác được! V́ đây là sức ép tự nhiên của xă hội bản xứ thế thôi.

 

Hội cựu các quân nhân lính tráng cũng thế. Nghe ra có vẻ chính trị, nhưng không bao giờ họ có thể là tổ chức chính trị được. Họ vẫn luôn luôn và măi măi là hội đoàn tương trợ xă hội. Pháp định, văn hoá định nó là thế. Chưa nói đến nh́n vào chỉ toàn là các cựu "quan". Moi măi mới thấy được một hai ông hạ sĩ, hay lính. Dù lính luôn luôn đông hơn quan! Tính quan liêu, quan cách nặng nề, cho nên thiếu b́nh đẳng dân chủ ngay từ lúc đầu. Hậu quả khiến những anh cựu lính trơn mặc cảm và không bao giờ bước đến. Chưa kể có những anh cựu lính trơn hoặc hạ sĩ quan đă ăn nên làm ra, học hành thành đạt và họ "khinh" cái quan liêu cuối tuần của mấy ông Hội đoàn mà hàng ngày làm công xưởng hay may vá.

 

Sinh hoạt của họ cũng ăn mừng, kỷ niệm những ngày kỷ niệm xưa. Nhưng càng ngày lại phải thêm những kỷ niệm diễn hành của bản xứ mà nhiều khi trên "danh nghĩa" không dính dáng đến ḿnh, nếu không nói là ngược lại là đàng khác. Cựu Quân nhân Việt Nam Cộng Ḥa diễn hành ngày Đồng Minh, ngày ANZAC v.,v, ngày những lính thực dân chết v́ tranh dành đế quốc đè đầu nhân dân nhược tiểu! Nhưng không tham gia cũng... khó!

 

Các hội đoàn xă hội nêu cao truyền thống Việt nam, lại càng chết! Càng phân hoá! Ǵn giữ văn hoá của ḿnh ở một xứ sở khác là không tưởng. Chưa nói văn hoá nó "hoá" theo cái căn gốc của cả một dân tộc, nghĩa là nó phải "văn" từ góc bếp chái nhà và  được  cả đại khối cộng đồng dân tộc "hoá" nó. Chứ một hai dúm nằm gọn giữa sức ép tự nhiên của bản xứ th́ chỉ nói cho vui qua ngày mà thôi. Càng các ông các bà chủ tịch kêu gào ǵn giữ văn hóa th́  chính gia đ́nh con cái họ lại "Hội nhập" nhanh nhất, ít truyền thống nhất!

 

Ngay cả tôn giáo cũng không thoát được gió giông thời đại. Nhà thờ tranh dành giáo dân, mạnh ai nấy quyên góp, bày vẽ vui chơi để lôi cuốn số lượng. Mạnh chùa, chùa xây, quyên góp. Mỗi vị mỗi "giang sơn". Nhiều Chùa đă trở thành nơi giải trí! Nhu cầu hội tụ, tài chính đă làm biến dạng hết cả mục đích tối thượng của đạo! Chưa kể c̣n nói xấu nhau, rỉ tai chửi nhau. Đă có dạo đặt "ḿn" trong "lănh địa" của nhau trong giờ hành lễ!

 

Ngày Tết tôi đi đảnh lễ Phật giao thừa. Đến nơi không chỗ đậu xe. Ḷng vui vui, người ḿnh vẫn giữ truyền thống. Vào trong khuôn viên nhà chùa chật ních những người, Tây ta đủ mặt, nói cười ném pháo linh tinh. Tíếng loa ở các sạp tṛ chơi quanh chùa náo nhiệt! Trong chùa khói hương mịt mù, giữa chùa một thầy đứng, đang trao quà sổ số. Chung quanh các tín đồ bu lại cười vui. Tôi muốn cúi lạy Phật mà không biết phải làm sao. Bèn đạo tại tâm, kính ngưỡng tại tâm. Sắc sắc không không! Cứ coi như thày tṛ vui xổ số kia là không, để vái cho thấu đến Phật. Rồi ra về không kịp hái lộc đầu năm.

 

Cái khổ là vẫn biết thế nhưng không "sinh hoạt" tụ Hội nhau th́ biết làm ǵ. Gà vịt một chuồng, chạy một sân, lúc ăn đă khác mà nhảy xuống ao hồ mà bơi th́ lại càng khác! Chỉ thấy toàn là vịt. Gà mà bơi th́ chắc chắn là vịt phủ lông gà! Mà Vịt có lông gà th́ không giống ai, không ra gà ra vịt! Nói cho đúng và chuyên môn. Vấn đề không phải là chọn lựa mà chỉ là hệ quả tất yếu xă hội! Ở đất nước người không thể làm như ở nước ḿnh được. Trách ai bây giờ!!!

 

Hồi c̣n học ban cao học chính trị quan hệ quốc tế ở Sydney, NSW. Có cô bé sinh viên trong Hội sinh viên. Thấy ông chú "Việt rặt" lang thang trong chiếc áo bà ba, bèn mời tham dự buổi sinh hoạt bảo tồn văn hoá. Cô đưa tôi một "lá thư ngỏ, ǵới thiệu chủ đề" rất kêu. Đại loại " Để bảo tồn truyền thống văn hoá, Hội sinh viên Việt nam tổ chức thi quần áo ḅ (Jean)..v.v”. Tôi cũng ráng "ḅ" xuống thăm cho biết sự t́nh. Th́ ôi thôi! Nh́n buổi tŕnh diễn bảo tồn truyền thống mà "cỏ cây cũng muốn động t́nh mây mưa"! Các kiểu áo hở cúc ngực, thắt chéo vạt áo, thấy những cái rốn dễ...thương! những cái quần ḅ cũn cỡn với "đôi hàng chân ngọc" qua lại kiểu mèo chổng mông ngồi chờ sao mà "vui" quá! Cỏ cây cũng muốn chứ là ḿnh! Chịu không được bèn một ra đi không bao giờ trở lại! Hội đại diện sinh viên của trường người bản xứ có lần c̣n mời tôi vào ban đại diện làm "chủ tịch" Hội giao lưu văn hoá Việt Úc với bên nhà nữa! Đành vái chào, học cho xong và cao bay xa chạy! Đúng sai không thể phê b́nh khen chê! Chỉ nói rằng ḿnh không hợp được thế thôi! Khác thế hệ, khác bầu trời, khác văn hoá. Nó thế! Chán nhưng không trách cứ ǵ các cô cậu sinh viên ấy cả! Tại cái thế hệ tôi nó tồi, nó không làm gương, làm lược được, để họ soi, họ chải! Thế thôi.

 

Robert Templer, một tay kư giả, học gỉa Tây phương trong "Shadows and Winds", ngắn gọn là "bóng gió", hay nói thẳng ra là "bóng quá khứ và gió đổi thay", cũng đă thấy, ông nói khá chuẩn xác trong chương "The Melancholy Tribe", "bộ lạc mơ màng".

 

Cái mặc cảm tự tội trong tiềm thức của dân nghèo thiểu số nó thể hiện trong những lần về thăm quê hương ḿnh. Mang tiếng ra đi sống nơi cao sang tiến bộ. Mà về không khác, không hơn người ở nhà th́ ê mặt ḿnh! Đành đi sửa mày, sửa mặt. Nghỉ ngơi một hai tuần ở nhà cho trắng da mát thịt. Mượn vàng, mượn bạc đeo vào. Và lên đường. Các cụ xưa đă nói:

 

Lễ khả sức, Y khả giả, Thần Khí nan giả. Bần khả trang, Phú khả sức, Cốt Cách nan giả. Kiến văn bất khả trá.

 

(Thêm bớt đánh bóng phương cách giao tế được, quần áo mặc giả được, Cái thần khí khó mà dấu được! Có thể giả làm nghèo, trang sức cho thành giàu có, nhưng cái cốt cách sang hèn thật khó giả. Sự hiểu biết thật lại càng không thể dối trá.) Người ta có biết đâu những cái dối trá ấy tự nó đă chứng tỏ là tối dạ, lộ liễu rồi! Khổ thế.

 

Nh́n qua các sắc dân khác, lón hơn, lâu hơn ḿnh có khác ǵ! Người Do Thái, người Hoa, cứ c̣n cái vỏ với một năm vài lần lễ lạc. Tộc họ đă dần thay đổi. Quyền lợi pháp lư nó ràng buộc. Wang Chi Hua, Liu sang Shin v.v đă dần biến mất, chỉ c̣n đầy những Bob Wu, Christine Cheng, Watson Lee v.v C̣n ḿnh th́ Phạm Huyên Thuyên, Lê Làm Dáng cũng đă từ từ ra đi. Những hộ Thuyên Phạm, Dáng Làm Lê đến trước! Rồi từ đó đi luôn không thấy trở lại. Đă thấy nhô ra những Jean Trần, Jimmy Phan, Bob Vũ, Catherine Tuyết v.v Chưa kể có người nh́n tên, nghe giọng nói không biết là Việt Nam, đến khi nh́n mặt. Tiếng Việt loại phim tập Hồng Kông vẫn c̣n khá! Nó lơ lớ, rồi pha Anh, pha Pháp mới vui ! Không phê phán hay dở, đúng sai! Chỉ là nhận định của sự thay đổi tất yếu do nhu cầu sinh tồn và thăng tiến với sức ép tự nhiên, tất nhiên của xă hội bản xứ. Câu chuyện cụ Vương Hồng Sển kể về việc của Cha cụ về xứ Trung Hoa để chết cũng không xong, đă nói lên rơ rệt!.  Đă có một dạo tôi đi khắp phố Sydney, mới nghe ai đó chửi con, thưa mẹ, nựng em v.v Mà vội lại hỏi thăm th́ chỉ nhận là người Hàn, người Tầu, người Nhật... Lạ một điều không ai nhận là Lào, là Miên, là Thái...!!!! Nó như thế ở lại đây làm ǵ? Đă ở phải chịu! Cũng không trách ai cả!

 

Ở đây chỉ có thịt trừu,

Muốn ăn thịt chó th́ về Nhật Tân....

 

 Vậy thôi!!!

 

Ở đây! Ở đây sao lại ở đây!

Có thú ǵ đâu cảnh sống này!

Sáng giả làm Tây

nói cười chào hỏi.

Tập nghe gọi ḿnh

Lạ tiếng lạ tên!

Ở đây sao lại ở đây!

Đêm về mang máng ḿnh chưa ngủ

Lăng đăng mơ mơ lại hết ngày..

Hết ngày, ngày hết, lại hết ngày..

Vẫn cười vẫn nói, cố như Tây

Thỉnh thoảng cúi đầu cay khoé mắt

Đă lúc nh́n gương ngữ thấy ai!

Đêm nọ giật ḿnh khi chưa ngủ

Thấy cả không gian cơi lưu đầy!!

 

Ở trong nước cũng thế, sau bao nhiêu năm điên cuồng u tối tự giam hăm trong "cái cḥi" của chủ nghĩa, của đấu tranh giai cấp. Con người văn hoá, nhân bản đă tưởng mất hút. Đến lúc mở cửa giao lưu, phải nói là chỉ có lưu mà không giao mới đúng! Có c̣n ǵ nữa đâu mà giao cơ chứ! Lại "được" mấy ông Tây ba lô, Việt Kiều về giáo hóa. Cái mặc cảm tự tội, rồi tự tôn nó nổi lên lềnh bềnh. Mày thế hả th́ ông, bà đây có kém ǵ! Thế là từ trên xuống dưới một hướng tiến lên! Tiến lên ta quyết tiến lên hàng đầu! Khoa học, Quản trị, Dân chủ, Tự do, Giáo dục không thấy tiến, không thấy "lưu". Chỉ toàn ăn chơi xa xỉ. Nhập những cái rác rưởi phụ cặn của người. những cái rác rưởi của Ấu Tây mà lại "giao hợp" với cái phong kiến gia trưởng làng xă theo kiểu XHCN Á Đông mới khốn nạn. Nó trở thành kệch cỡm đến lố bịch. Cái tính hay khoe mẽ của người ḿnh nó ẩn nấp trong bao nhiêu năm đói khổ, ăn dấu uống chui, giả dạng thành phần bần cố nông, nay gặp hội ưa duyên, nó làm tăng tốc sự băng hoại.

 

Tôi về thăm những gia đ́nh quen biết ở nông thôn th́ c̣n thấy nếp sống thân t́nh lối xóm cách nào đó đă hồi lại chút đỉnh sau trận "càn nhân tính" của đấu tố, cải cách rung đất. Nhưng hễ cứ có phố xá một tí là có "nhà ngủ" và quán Karaoké. C̣n ở các thành phố lớn như Hà Nội th́ đại đa số người ta đă sống cứ như ở phươngTây: Nó ṣng phẳng trơ trẽn, sống sượng đến lạ lùng! Hai mươi năm tôi sống với nền văn hoá "vô liêm sỉ" của Tây Phương mà lắm lúc cũng phát ngượng!

 

Đêm giao thừa tôi đi suốt khắp phố Hà Nội. Hàng quán, cà-phê đầy ngập người, đa số là trẻ trung, ngồi nói cười đến gần măn sáng. Có nhiều đừa ăn ngủ say sưa ngay trong quán. Không kiêng kỵ đất đai ǵ nữa cả. Tết cha, Tết mẹ cũng coi như không! Ngoài đường th́ một lũ choai choai phóng xe ôm nhau xà nẹo, vai vác cây mía, Bên các con đường, lũ khác bẻ cây, trèo cả vào tường nhà, bất cứ cây ǵ cũng bẻ. Bên đường Cổ Ngư, giờ là Thanh Niên, từ đầu chùa Quán Thánh, mấy chị nhà khốn khó “giải” khăn ra bán những cành cây lộc vừa bẻ. Người ta không c̣n hiểu biết ǵ về "hái lộc" nữa mà cắm đầu "bẻ", rồi "mua" lộc đầu xuân!!! Nh́n những hàng cây đêm ba mươi mà thương quá! Nó lởm chởm như đầu tù mới húi nếu chưa trụi lũi!

 

Kinh tế, văn học phát triển chậm hơn Sài G̣n, nhưng về mặt ô nhiễm "rác văn minh" Tây Phương th́ gấp mấy lần Sài g̣n. Cái tệ nạn tặng hoa, tặng kẹo ngày Va-lăng-teo ǵ đấy ở Sàig̣n, chỉ là rải rác! Chứ ở Hà Nội nó đă trở thành phong tục như cái "tục" tĩu tặng hoa phụ nữ ngày 8-3 vậy. C̣n Sinh Viên trẻ ăn ngủ với nhau trong vài tháng vài năm lưu trú rồi chia tay, phá thai th́ coi như không phải nói! Kẹt tiền học hay quà cáp biếu xén để có điểm th́  "thầy ơi đây này!", vẫn cứ hơn là đi t́m ông Tây, hay đứng đường, lỡ có ǵ th́ chết! Không kể một số có cha nuôi là Mỹ, Úc, Pháp v.v đầu giường con gái đủ loại ngừa thai! Chính tôi đă ngồi để mấy cô tâm sự,. Ban đầu c̣n dấu bảo ông ấy là cha nuôi của cháu tốt lắm! Tôi kê cho một hồi các "toa thuốc" cha nuôi đủ loại, những cái bệnh hoạn t́nh dục của phương Tây kể cả mẹ nuôi Hội An v.v Các cô biết gặp phải "thổ công, hà bá" xứ Tây. Đành thú thật: " Chú tinh quá! Dấu chú không được ! Chúng cháu không c̣n cách nào khác! Ra đứng đường làm ca ve thẹn mặt, c̣n si đa nữa chú ạ! Có bố nuôi vẫn hơn, có tiền, có "thân nhân" nước ngoài thư từ cũng đỡ buồn!". Tinh cái ǵ ! Chuyện trẻ con! Sống đâu th́ biết đấy thôi! Ở trong chăn th́ nh́n con rận là biết ngay chứ ǵ mà phải tinh tường giỏi giang!

 

Không khéo vài năm nữa ở VN, nhất là ở Hà Nội sẽ có những chương tŕnh "đấu láo" (Talk Show) như Mỹ, để các cô cậu lên kể chuyện cặp bồ ăn nằm, lăn lộn với nhau cho tiến bộ, cho văn minh! Hội nhập với Mỹ chứ! Ai biết được, với cái đà này! Đảng chỉ lo củng cố quyền lực mà thôi! Việt Kiều, Tây ba lô th́ chỉ dạy những thứ ấy!

 

Tôi đă đi suốt con đường Lê Duẫn nối dài qua Giải Phóng đến xuống tận Giáp Bát, khá xa. Có bến xe để đi Nam. Nhà "ngủ" liên tiếp nhau, cứ mỗi trước cửa là một vài chiếc xe ôm đưa đón khách và một vài cô bé ngồi chơi giả như là anh em! Thỉnh thoảng lại một anh công an đi vào, một lúc anh khác lại đi ra. Tôi xuống bến xe cũng gặp những "sinh hoạt" về đêm này, cho giới b́nh dân, quán mở "coi như" suốt khuya. Cũng có Karaoké là một cái truyền h́nh nhỏ, cái đầu máy và một hai cô, có cô đă có bụng vài tháng. "Anh ơi! Giúp em, chồng em bỏ đi rồi v.v”. Phần tôi có làm ǵ quí vị cứ thế mà đoán ! Tự biết lấy. Không ai đánh mà khai làm ǵ!!

 

Ở chỗ nhà "ngủ" tôi dừng chân khi chưa t́m được người quen. Nhà có khoảng hơn 10 pḥng. Nằm thụt vào ngơ. Bà chủ là vợ cán bộ coi sóc cơ sở cho chồng. V́ đây là tổ hợp. Tôi hay chào hỏi và về khuya. Mỗi lần gặp bà đều than:

 

- " Hai pḥng trên cùng có hai con bé, mèo mỡ ǵ của mấy "ông". Tôi ghét quá nó cứ ưỡn ẹo. Cứ giờ nghỉ trưa là mấy "ông" ấy lại ghé qua h́ hục khúc khích rồi lại đi. Cả như tôi, tôi biết ngay, tôi xé xác."

 

-Tôi cũng chỉ biết cười! "Đàn ông có quyền có thế nó hay vậy! Chị ạ! Lại thời buổi khó khăn, các cô làm ǵ bây giờ?! Lấy Đài Loan chăng? Đói thèm cơm, thèm cá. No thèm má thèm môi!"

 

-Bà chủ cằn nhằn: " Anh nói vậy đâu được, c̣n vợ c̣n con nữa chứ ai lại! Tôi phải kiếm cách tống chúng nó đi chứ để đây lâu. Thế nào mấy bà ấy cũng biết được là nát việc ḿnh. Cái ông nhà tôi dở hơi lắm. Chẳng được việc ǵ! Bảo với mấy "ông" cũng ậm ừ !".

 

Đấy giới lănh đạo bên nhà cũng thế đấy ! Bản thân họ, con cái họ lại bằng giời! Đủ tṛ đủ kiểu! C̣n hơn bên này! Có ai dám nói! Ông Trần Khuê c̣n kể ra chúng đánh cả thầy! C̣n tôi được biết thêm là chúng bài bạc, thua, rồi bắn người ta chết vô tội vạ cơ. Có "ông", có "cậu" hiếp dâm xong rồi đi du học là thường!

 

Thật ra những cái lăng nhăng này nó đă có từ khai thiên lập địa tới giờ. Ở đâu chả thế. Thời trước 1975 miền Nam cũng vậy! Con ông cháu cha lập băng lập đảng. Ông tướng ông tá nào chẳng có đào non. Thiệu cũng có K. Loan. Mấy ông hay chữ th́ gọi là "Lô-lít-tà".  Đó là chưa nói các cô ca sĩ tâm lư chiến cứ phải "hát" riêng cho mấy ngài. Ở tỉnh, quận xa th́ giáo viên lâu lâu cứ phải chiều ông quận, ông tỉnh. Thời nhà Ngô, người ta c̣n đem đoàn "phụ nữ" dâng các vị Liên Hiệp Quốc để lấy dư luận quốc tế. Cũng như nhà "Hồ", các ông lớn hết bà này bà kia, bà già bà trẻ, đánh ghen rầm cả Hà Nội một thời! "Bác" cũng có cháu N.T Xuân! Các bà ông ăn chả bà ăn nem. Đại tướng Giáp giận quá đốt nhà thi sĩ, thế là thi sĩ chết cháy theo thơ! Chưa kể là đem các cô làm quà cho nhà báo thân cộng để có bài tán dương, hoặc làm quà cho cố vấn Nga, Tầu để tỏ ḷng hữu nghị biết ơn. Dĩ nhiên ai dám nhận là ḿnh làm như thế bao giờ! Nhưng trăm năm bia đá th́ ṃn, ngàn năm bia miệng vẫn c̣n trơ trơ! Nhân dân người ta biết tỏng. Thử có tự do báo chí xem! Bí mật như Mao Trạch Đông, gia đ́nh Kenendy c̣n không che được.

 

Cứ quyền chức, thần thế là làm càn. Đến tổng thống Mỹ Clin-tơn kia, vợ đẹp giỏi dang mà có thoát đâu. Cái khác và đáng nói ở đây là ở một nuớc văn minh dân chủ, pháp trị thật sự th́  công lư sẽ trắng đen. Tổng Thống cũng bị lôi ra hạch tội, bị hỏi những điều sống sượng vào mặt, trước quốc dân, bá tính thế giới mà vẫn phải cắn răng mà trả lời. C̣n ở những nơi "minh quân, thánh chuá, lănh đạo trí tuệ, đạo đức cách mạng" như nước ta th́  các "cụ", các cậu ấm, cô chiêu cứ phớt lờ hết. Rồi lại diễn văn, nghị định, dạy nhân dân phải trong sạch đạo đức, chí công vô tư... và chống đủ các thứ trên đời. Xă hội nào không có cái khoản tê tê buồn buồn! Nhưng người ta không giả vờ đạo đức trong sạch! Người ta quây khu, hợp pháp hoá để kiểm soát tội phạm, bệnh hoạn và  đánh thuế. Thế thôi!

 

Tôi mà được quyền đặt tên nước Việt Nam, tôi sẽ đổi là Cộng Hoà Xă Hội Biểu Kiến Việt Nam.V́ ở Việt Nam bây giờ cái ǵ cũng chỉ có giá trị biểu kiến. Tất cả mọi thứ từ nhân phẩm con người đến hàng hoá. Ư nghĩa của ngôn từ cũng biểu kiến, nếu không nói rơ ra là đối nghịch. Tự do Văn Minh, Dân Chủ, Giầu Mạnh, Đậm Đà Bản Sắc Dân tộc. Đạo Đức, Trí Tuệ, Ưu Việt v.v và v.v Cứ hiểu ngược là đúng!

 

Cứ kể cả người gốc Việt ngoài này mà xem, Đoàn Kết, Đa Nguyên, Tự Do Dân Chủ, Diễn Đàn.... Chụp mũ, dí súng bắn nhau đ́ đùng. Cộng đồng thâm lạm ăn chặn, gấu ó! Nhập rồi lại chia, chia rồi lại nhập! Vẫn cứ hiểu ngược là đúng! Cứ bảo V.C nó tàn độc không có nhân t́nh ǵ cả! Ai trái ư, giết ngay không cần phân xử. Tôi không ở Mỹ lại ít tin vào sách vở của các vị đá nhau, bôi nhau. Chứ trích ông CTD có mà đầy. Tôi chỉ kể những ǵ tôi biết. Tôi chỉ lấy một điển h́nh cả thế giới biết là ông tướng cảnh sát Nguyễn Ngọc Loan, bắn nghi phạm ngay giữa thanh thiên bạch nhật, trước ống kính của báo chí thế giới. Ông Nguyễn Tấn Đời bị bắt, bị cướp của mà không có án, có xét xử ǵ cả dù anh em ông là thông gia của tên quân phiệt Nguyễn Văn Thiệu cơ đấy. Đó là không dám mượn chữ nghĩa của ông Phan Nhật Nam tả cảnh ông ấy là sĩ quan trẻ mới ra trường về đơn vị để thấy sĩ quan hiếp dân, lính tráng hành dân như thế nào! Bây giờ qua đây hô hào tự do dân chủ. Mặt trơ như ông cựu tướng tổng thống độc tài vẫn ḷ mặt ra góp ư tranh đấu chống cộng xây dựng dân chủ đất nước. Đâu phải chỉ có đảng V.C trơ trẽn, sống sượng đâu!

 

Ông Phan Nhật Nam là một quân nhân, sĩ quan có tư cách hiếm hoi! Trong chiến tranh cũng nói thẳng ruột ngựa, nên Đà Lạt khóa 17 ǵ đấy mà lúc "đứt phim" mới có Đại uư thực thụ! Ngoài những ǵ chính mắt tôi thấy tai tôi nghe. Ông ấy nói tôi tin.

 

Trong nước cựu "hầm hố" làm thủ tướng, đặt chính sách kinh tế; cựu lái xe tăng, tàu ḅ, chỉ huy đường lối quốc gia bằng c̣ súng nhà tù. Th́ ngoài này cũng cớm ch́m, cớm nổi làm cách mạng đấu tranh dân chủ! Tu "thiền" nhịn đói để đạn bắn không lủng làm lănh tụ phục quốc quân! Ai không "tu" theo bắn bỏ. Cứ như Hồng Tú Toàn vậy!

 

Cứ như vậy th́ giả như có phép lạ xảy ra mấy "ông" cựu "cướp" lại được chính quyền với sự "hỗ trợ" của "quốc tế" th́ độc lập, tự do, dân chủ và  một xă hội nhân bản không bạo lực, cũng vẫn c̣n xa! Cái nỗi lo sợ, dù là nhà nước mớm cho, rằng để tụi Ngụy nó về tranh cử đa đảng là nát hơn nữa đấy, dù không đúng hẳn, cũng không phải là vô cớ! Nhưng mấy bố đảng V.C cố lờ đi một điều là dù có tự do bầu cử, mấy "vị" ngoài này là ngoại nhân làm sao mà về được cơ chứ! Rơ lo ḅ trắng răng cho dân đến thế là cùng. Mà dân họ có chọn ai cũng là quyền của người ta. Ở ngoài này mấy ông cựu giải thích là nếu theo dân chủ th́ tụi V.C nằm vùng nó vào nó quậy! Thôi đừng dân chủ! Để các cựu có lư lịch cải tạo đàng hoàng lo đại sự là chắc như bắp!

 

Dân chủ là dân chủ! Bịp th́ hay hở đuôi! Bảo tôi đúng chung hàng ngũ với mấy "ông" như thế th́, lạy các "bố" cho con xin. Gái ngoan khôn ba năm dại một giờ. Đứng chung, đứng thôi, chưa đi, là khôn ba năm hại một đời dân tộc! Thấy gương ông Nguyễn Minh Cần và đảng CSVN đă đủ! Ấn hận sự cũng "chốc đà" 70 năm, cả dân tộc khốn nạn.

 

Đất nước tôi, nhân dân tôi bất hạnh thế. Cứ bọn cầm súng, bọn cầm dùi cui, cầm c̣ng lên làm lănh đạo. Không khá được!

 

T́nh cảnh nhân dân, đất nước đủ chiều hư hỏng. Lần đầu tiên tôi về. Lên 40A Hàng Bài, cục quản lư người nước ngoài, hỏi đơn xin hồi hương. Thấy mấy thằng Tây ba lô, mấy con đầm ngực, nách, chân trắng hếu bước vào, liền có anh chị Công An tiếp niềm nở. Líu lo tiếng Anh câu đực câu cái. Đến phiên ḿnh đứng chờ cả tiếng đồng hồ. Có một chị công an, đeo quân hàm đại úy, thằng em tôi bảo thế. Nó là thiếu úy ở Lạng Sơn, lúc ấy đă "ra quân" về làm cho cơ quan v́ có quen biết lớn. Cô cứ đi đi lại lại, hết quét bụi lại cầm con mộc có ngày tháng tự động ấn thử tành tạch. Tôi biết thế là nghĩa ǵ rồi nhưng cứ lờ. Thằng em nó nhẹ nhàng lễ phép lại mép quầy :

 

-Dạ thưa cô, cô đă làm việc chưa ạ, cho cháu hỏi!

 

Nó hỏi đến ba bốn lần như thế, bà ta cứ lờ như không nghe. Xong quay vào rót nước, c̣n nói vọng đùa với mấy anh chị công an bên quầy kia nữa. Một lát thấy không động tịnh, bà ấy mới ngước lên nh́n thằng em tôi mở lời rất "lịch sự" theo đúng những điều Bác Hồ dạy Công An Nhân Dân treo tổ bố trên tường:

 

-Ǵ đấy!

 

Thằng em tôi, tội nó quá, cựu sĩ quan bộ đội, thấm "đức tính" tận tụy v́ dân nên vẫn thực thi quyền nhân dân làm chủ nhẹ nhàng trả lời:

 

- Dạ thưa cô! Ông Anh cháu ở nước ngoài về xin tờ đơn hồi hương ạ!

 

Bà ta khẽ nguưt tôi rồi rất "nhă nhặn":

 

- Chờ đấy!

 

Xong đâu đó bà ta mới chiêu một ngụm nước, rồi thư thái bốc điện thoại gọi trên lầu:

 

- Này! Xuống đây có Việt kiều xin hồi hương!

 

Chúng tôi chờ nữa. Tôi đủng đỉnh ra ngoài nh́n vào cái khung yết thị đọc tất cả thể lệ, h́nh dạng đơn mẫu. Khoảng hơn một giờ, một anh công an trẻ, tướng tá sạch sẽ, đi xuống. Tôi vội lướt thằng em đến nói chuyện. Tôi hỏi rất lịch sự và giải thích sự việc và ư nguyện, đồng thời đưa là bản thông cáo về quy định tôi đă lấy ở trên mạng từ toà đại sứ ở bên Mỹ. Trên có ghi rơ ràng : "Chỉ dùng cho người Việt cư ngụ ở Mỹ". Tôi có hỏi nhưng ở Úc không trả lời. Rồi tôi hỏi cho tôi xin tờ đơn. Anh ta từ tốn đọc tờ giấy xong c̣n giải thích, (sai bét) cái ư ở trong điều lệ! Cuối cùng không muốn giằng dưa, tôi bảo như vậy tôi chỉ xin tờ đơn hồi hương giống như cái mẫu ở ngoài kia là đúng. Anh ta khựng lại nh́n tôi xong bảo:

 

-Bây giờ tôi bận quá! Anh chờ một lát nữa!

 

Tôi vẫn nhẫn hịn chờ. Hai anh em ra ngoài hút thuốc. Thằng em, nó phải đi đón vợ! Tôi bảo cứ đi, xong việc tôi đi la cà tối sẽ về. Thế chờ độ mười lăm phút thấy Anh ta chạy lên chạy xuống nói chuyện với bà đại úy. Rồi lại đi lên. Tôi vẫn cứ thản nhiên đi vào hỏi bà đại úy:

 

- Thưa Chị. Anh ấy xuống đă đưa cái đơn chưa ạ! Bà ta vờ ngạc nhiên:

 

-Ơ sao năy giờ Anh không nói với chú ấy! Phải nói cái ǵ chứ!

 

Đến nước này tôi điên quá! Tôi chỉ lên cái bảng ghi lời dạy bác Hồ với Công An Nhân Dân, Tôi làm một hơi:

 

-Chị nh́n cái kia xem, anh chị phục vụ như thế à! Chỉ có một cái đơn thôi mà cũng mất giờ đến thế à! Tôi đứng đây đă lâu. Thấy tụi Tây nó vào được tiếp rước đàng hoàng nhanh chóng. C̣n tôi chỉ một cái đơn! Tôi nói thật với chị! Chỉ v́ tiện việc th́ tôi ghé tôi lấy cho biết chỗ cơ quan. Chứ về bên đó, toà đại sứ người ta in lên mạng In-Tờ-Nét. Chị nói với cái anh trẻ ấy không có thuốc ba số đâu. Tôi đă qua trường Quan Hệ Quốc Tế, rồi bộ Ngoại Giao, người ta hướng dẫn tôi qua đây đấy.

 

Thế là tôi bỏ ra về. Quả thật hết thuốc chữa! Mà sao tôi vẫn cứ muốn về khổ thế! Ở chỗ này đă thế. Những nơi khác nhân dân chịu như thế nào không cần phải đoán!

 

Nhớ đến lúc thăm trường Quan Hệ Quốc Tế ở Lăng Trung mới vui và mới buồn. Tôi vào tŕnh giấy hộ chiếu để qua cổng. Đến pḥng tiếp khách không có ai cả. Tôi lang thang qua giảng đường, Đứng ngoài cửa nghe một Cô đang giảng về lư thuyết bang giao và  t́nh h́nh thế giới ǵ đấy. Chuyên môn của tôi mà! Bà ấy giảng cái ǵ mà trên trời dưới biển, năm 1998 rồi mà c̣n đầy dẫy những mâu thuẫn giữa tư bản và xă hội chủ nghĩa ǵ nữa cơ. Nó giống, nhưng mà tệ hơn những lư thuyết mà tôi đă đọc trong tập sách nhỏ dành cho giáo viên, loại sách bồi dưỡng thường xuyên chu kỳ 1997-2000 cho giáo viên Trung Học Phổ Thông của bộ Giáo Dục Đào Tạo do Phó Giáo Sư Nguyễn Quốc Hùng nào đó biên soạn. Tôi đang lơ mơ lắng nghe th́ có một bác, rất lịch sự, nhà giáo có khác, đến mời vào pḥng. Ông giới thiệu các ngướ có mặt hẳn hoi và  rót nước trà mời uống. Pḥng ốc rất đơn giản. Tôi tŕnh bày chuyện của tôi xong và  đưa bằng cấp giấy tờ ra. Ông xem qua rồi vui vẻ nói:

 

-Quí hoá quá! Thật ra chúng tôi rất cần giáo viên, nhưng bộ gửi về những vị thuộc hàng ngang không quản lư được . Chúng tôi không trả lương. Nếu như có Anh th́ tốt quá. Nhưng chúng tôi không có thẩm quyền mướn Anh. Anh xin với bộ Ngoại Giao, rồi chúng tôi kiến nghị xin Anh về đây th́ mới được. Trường này thuộc bộ ngoại giao Anh ạ!

 

- A ! Ra thế! Tôi cứ ngữ như ở bên đấy! Trường mướn giảng viên trả lương. Đại học tự trị cơ!

 

Tôi chưa kịp cảm ơn th́  ông đă vội hỏi:

 

-Cô giảng viên ấy tốt nghiệp Liên Xô đấy! Anh thấy sao?

 

-Dạ thưa Ông! Mới đứng nghe có vài phút tôi đâu dám có ư ḱến, Nhưng chắc là phải giỏi rồi! Có điều h́nh như thông tin thế giới về mặt này chưa được chuẩn xác. V́ bản chất của bộ môn này nó bao gồm đa ngành Ông ạ.

 

Tôi đứng lên định xin kiếu từ th́ Ông cũng đứng lên theo bảo để đưa tôi qua gặp Ông ǵ đó bên pḥng đào tạo ở gần phía ngoài. Chúng tôi qua, nhưng pḥng trống trơn không có ai cả. Ông trầm ngâm rồi nói:

 

-"Hay là như vầy! Tôi viết cho Anh tờ giấy để khi lên bộ Ngoại Giao anh xin gặp ông này..." Tôi tế nhị gạt ngay:

 

-Không sao đâu ông ạ! Chắc ở trên đó người ta cũng bận và làm việc theo nguyên tắc thôi. Rất cảm ơn Ông. Mong được làm việc chung với Ông..

 

Và tôi đi về. Nghĩ thương ông giáo đó quá! Tử tế thật thà. Tôi có ư muốn xin địa chỉ riêng để ghé thăm, kết bạn. Nhưng nghĩ lại chưa có ǵ lỡ nhà nước này sinh sự lại liên lụy đến Ông giáo chân t́nh, vợ con ông ấy nữa! Làm được cái việc ở trường này đâu phải đơn giản! C̣n tôi cứ đi cho biết sự t́nh! Hôm sau tôi ghé vào số 1 Tôn Thất Đạm và  cũng được trả lời gần như thế, cũng rất cám ơn ḷng nhiệt t́nh của ḿnh. Nhưng phải là người "Việt" trước cơ. Họ hướng dẫn tôi phải làm đơn từ Úc. Có sự chứng nhận của Úc v.v Tôi qua Úc lại, cũng làm y như hướng dẫn gửi lung tung, nhưng mấy năm nay không có hồi âm!

 

T́nh h́nh thư lại trong nước như thế! Giáo dục như thế. Làm sao không tụt hậu. Cái lối cai trị tư duy của nền giáo dục Việt cộng nó tŕ trệ như thế dù đang là ở thế kỳ 21 này. Nó kiềm chế, huỷ hoại năng lực tư duy độc lập. Nó sói ṃn khả năng lập luận và sáng tạo của cả giáo viên lẫn sinh viên. Nó tạo ra một lớp thầy tṛ, trí thức chỉ ăn đi nói lại, c̣n tệ hại hơn cả cái máy ghi âm. V́ máy ghi âm c̣n điều chỉnh lên xuống to nhỏ, giảm độ x́, độ ồn. Chứ lớp ngướ giáo dục trí thức Việt Nam nó như con vẹt mà thôi.

 

Tôi biết tôi về rất khó. Hoạt động chống phá nhà nước "cách mạng" mà điều lệ là phải không chống phá và  là chuyên viên phải có công với đất nước, được  cấp bộ giới thiệu. v.v C̣n không có người thân vợ hoặc chồng đứng ra bảo lănh. Khoản này th́ dễ nhưng khó. T́m đâu ra cô vợ không muốn đi bảo lănh nước ngoài! Nó khó như rủ được ai về sống ở Việt nam lúc này vậy!!! Bởi vậy về ba lần mà chưa xong cứ dang dở đoạn cuối Cuộc t́nh!!! Nhưng khoản không có quan điểm chống nhà nước th́ kẹt to. Cựu Đoàn Viên của mặt trận HCM mà, chứ phải chơi đâu. Chưa kể cái tội viết lách.! Nhưng cứ thử thời vận và xem con tạo xoay vần ra sao! Mong mấy ông "thần" nhà ta cao tay ấn "nhận mày về cá nằm trên thớt" th́  hay quá! Cứ miễn là về cái đă! Hợp pháp, hợp lư. Tất cả hạ hồi phân giải.

 

Tôi trở lại ngoài này, người quen bắt đầu xa lánh. Biết trước nhưng vẫn buồn chút ít. Lại thấy chiều hướng "đấu tranh" của mấy ông bà ngoài này đang thoái hoá, với viện dẫn toàn cầu hoá, bằng cách lôi kéo thế lực ngoại bang làm áp lực trên đầu chế độ! Nhưng thực tế nó cứ tụt xuống đầu nhân dân cùng khốn. Tôi đă thấy t́nh cảnh trong nước. Nhúc nhích là khốn dân, quan trên vẫn cứ phè phỡn! Nó ăn lớn không được th́ nó rỉa nhỏ! Chứ nó có chết đâu.

 

Thật sự cũng không trách được! Ràng buộc cuộc sống mà c̣n nghĩ đến quá khứ, đến ngày về th́  làm ǵ bây giờ! Có thật sự về ở luôn để mà tranh đấu như ông Trần Độ, Nguyễn Đan Quế v.v cũng khó! Nếu thật tâm can đảm dứt áo ra đi! Việt cộng đâu có dại ǵ! Mà ở ngoài này hung hăng gửi quân này nọ cũng hết thời rồi.

 

Khối Á Châu, Đông Nam Á đă hội tụ! Khuynh hướng đối lập với Tây Phương rất tế nhị ở nhiều lănh vực. Chính sách bang giao quy định rơ, công dân nước này làm chuyện súng ống ở nước kia là có tội h́nh sự! Đă hết cái thời âu yếm "quân đi đấu tranh tự do"! Không ai c̣n đất cho mượn làm căn cứ nữa! Những nước bản xứ đă phát triển kể cả kinh tế xă hội, lẫn chính trị, lại không có chiến tranh triền miên ngay trên quê hương họ. Cho nên chuyện giết chóc, gây một cuộc chiến chỉ là phương thức cuối cùng, nếu quyền lợi quốc gia họ bị tấn công ngặt nghèo mà thôi.  Đành phải lâu lâu hô hào, lên tiếng biểu t́nh cho đỡ quên, cho đời tị nạn c̣n một chút ư nghĩa! Dù thâm tâm biết cũng chẳng đi đến đâu! Cái lúc c̣n cả lănh thổ, hệ thống cầm quyền, quân đội, viện trợ, chiến tranh lạnh: tư bản, cộng sản hai bên mà c̣n không ra ǵ nữa là bây giờ! Thôi hy vọng các nước ép nó, không chơi với nó, nó đói, nó phải bỏ độc tài!!! Tôi cũng không c̣n muốn giải thích nữa! Nói với người không c̣n thể nói được  là phí lời, bất trí!

 

Vơí cá nhân tôi, bài học ngoại nhân c̣n quá rơ với máu tương tàn Anh Em, Đồng Bào vẫn chưa khô! Không! Không thể dùng phương pháp bạo động đổ máu được. Đất nước đă nghèo, lạc hậu. Làng xă tan hoang đổ vỡ c̣n chưa phục hồi! Dân chúng đă ră rời tả tơi bom đạn. Ḿn chông vẫn c̣n chực chờ đâu đó.

 

Nhưng vẫn chỉ có dân, những người bám trụ trên đất nước tả tơi ấy, khô cằn ấy, máu lệ ấy mới đủ quyền, đủ năng để thay đổi, để buộc chế độ thoái lui. Nếu họ thấy ra và hiểu ra được những quyền lợi căn bản đă mất của họ.

 

Cá nhân tôi th́ đă đành rồi. Nhưng kính xin đề nghị những ai c̣n có ḷng với đất nước dân tộc, c̣n muốn có ngày trở về làm người Việt Nam thuần túy, trả hết món nợ nhân sinh với đất nước tổ tiên. Hăy về, cứ về, dù phải đi, ở càng lâu càng tốt tùy điều kiện kinh tế bản thân cho phép. Về với ḷng can đảm và chân thành, không xúi dục bạo động oan khiên, hăy kiên tâm đối thoại với đồng bào ḿnh về những cái hay cái dở ḿnh thấy trong đời lưu lạc. Không chỉ trích diễu cợt đồng bào hay cả cán bộ hạ tầng. V́ với cơ chế ấy, đồng lương ấy, không móc ngoặc, không tham ô, nuôi vợ, nuôi con làm sao! Lấy ra đâu mà tết biếu quan trên để giữ chỗ!

 

Học những cái hay cái bản sắc c̣n có ở nhân dân trong nước.. Không dấu dốt kiêu căng. Tâm sự chân t́nh để hơi ấm đồng bào nối kết chặt với nhau, phá vỡ sự nghi kỵ chia rẽ của chính sách chủ trương. Đừng tự ái mặc cảm, rồi lợi dụng thế mạnh đồng tiền ngoại tệ mà hành xử như ngoại nhân trên chính quê hương ḿnh. Nâng đỡ nhau, chia nhau những kiến thức, điều kiện ḿnh có. Kể cả tài chính nếu đồng bào ḿnh gặp khó khăn, trù dập bắt bớ, khi lên tiếng đ̣i dân chủ. Trợ lực như thế ai làm việc chung cũng thấy ấm cúng, thanh thản v́  biết nếu ḿnh có ra sao, đă có bạn bè phụ giúp gia đ́nh, như Tưởng Năng Tiến và những người vô danh đă làm với Vũ Huy Cương. Như cụ bà thân sinh ông Vũ Thư Hiên đă làm với ông Nguyễn Trung Thành. " Em có bề ǵ chị thăm nuôi em nhé!" Nghe sao mà thân thương, bi đát, nhưng thanh thản và đầy can đảm, tự tin. Nhận lănh những ǵ ḿnh thiếu.

 

Hăy kể cho nhau nghe những ư niệm dân chủ, pháp trị, nhân phẩm b́nh đẳng. Cùng nhân dân đàm thoại, cùng đ̣i chế độ trả lại cho nhân dân những ǵ đă lấy lại từ tay thực dân, đế quốc để người dân ngoi lên làm người, ngang bằng với thế giới. Để sẽ có ngày người dân Việt không c̣n nh́n ngoại nhân và Việt kiều như những ước mơ mà mặc cảm, rồi nghi kỵ và  bắt chước nữa. Thiếu nữ Việt Nam không c̣n phải đi bán cuộc đời, làm nô lệ cho Đài Loan, hay làm con nuôi cho những "cụ" da trắng nữa.

 

Hăy nghĩ sẽ đến lúc những Việt kiều, nếu không về chia xẻ và nối kết t́nh đồng bào, sẽ mặc cảm với những người trong nước khi đất nước tiến lên, khoảng cách sẽ xa. V́ rất nhiều người ra đi ngoài này vẫn cứ đầu tắt mặt tối vất vả sống dưới tầng cùng của xă hội bản xứ, vẫn cứ phải dựa vào đồng tiền xă hội, làm lậu bán chui mà sống. Trí thức đă không có, tiền của cũng không dư thừa, nhà cửa xe cộ c̣n nợ cả chục năm. Chưa nói đến con cái sẽ cách xa ḿnh, tương lai dưỡng lăo cô quạnh! Đợi đến lúc đó sẽ tự ḿnh mặc cảm thấp kém mà không c̣n dám về nữa chứ không phải như nhạc sĩ Lam Phương mơ ước "Ta rời đất mới trong niềm vui thiết tha" đâu! Phải tỉnh táo và nh́n vào thực trạng và hướng đi của xă hội. những người Việt thực sự hội nhập để được chấp nhận leo lên hàng đầu của xă hội vẫn chỉ là đếm trên đầu ngón tay, cá biệt. Họ vui buồn thế nào tôi xin không dám b́nh phẩm.

 

Ai cũng có quyền lựa chọn hạnh phúc cá nhân! Chúng ta khác độc tài, quân phiệt, cộng sản ở điểm này!

 

Chỉ có nhân dân Việt Nam mới thật t́nh xót xa cho nhau! Mới đau cái đau của đất nước. Chỉ có nhân dân Việt Nam mới dám bỏ tiền của mạng sống cho tương lai dân tộc. Ngoại nhân, Liên Hiệp Quốc mà bản chất thật là của các siêu cường nuôi nấng, chỉ hô hào và  nếu giúp đỡ, chắc chắn phải có điều kiện. Điều kiện quan trọng vẫn là phải có lợi cho quốc gia họ trước mà thường là bất chấp đau khổ của nhân dân ta. Cứ nh́n sự im lặng của Vatican đối với ông nhà tu Nguyễn Văn Lư th́ sẽ thấy. Nói xa th́ cứ nh́n ở Dim-ba-buê Phi Châu (Zimbabwe), chính sách viện trợ áp lực bênh vực người thiểu số da trắng chủ nhân đất đai, chống lại đa số da đen bản xứ trong cuộc tranh chấp đất đai th́ thấy.

 

Như vậy th́ ở hay về. Định cư hay hồi hương! Hoả ḷ địa ngục hai bên! Bên kia là lửa bên này là gươm! Cái lửa của người nó đốt, nó làm chủ ḷ, ḿnh không thể dập tắt được! Ở trọ th́ chỉ có quyền khéo che, giỏi quạt! Nhưng cái gươm bên nhà có thể gỡ được nếu kiên nhẫn, tận tâm, khôn ngoan và chí t́nh. Có nằm xuống cũng mảnh đất chôn nhau, cuống rốn của ḿnh. Thanh thản măn nguyện.

 

V́ đây tôi nghĩ..

 

Trời xa thăm thẳm, đường ngơ quanh co vạn dặm, bao nhiêu khó khăn. Bùn lầy của chủ nghĩa, rác rưởi của ngoại lai cứ ngập tràn lối đi của dân tộc. Nhưng đă được sinh ra làm người dân này là muôn kiếp, phải trả cái nợ bản thân mà đi về, không đi không được. Tất cả chỉ v́ thân này mà thôi! Dẫu nước non ngàn dặm..

 

Ngàn dặm ra đi, vạn dặm về!

Trùng trùng đá sỏi văi sơn khê

Ác thú, sài lang vây khắp lối

Ngàn dặm ra đi, vạn dặm về!

 

Tôi đă quyết định chọn lựa con đường nước non ngàn dặm. Phải v́  tôi đă thấy cuộc sống tự nó vốn đă có một ư nghĩa..Nhưng không nhất thiết đă đầy đủ cho một con Người.. Và rồi tôi hiểu ra rằng ư nghĩa của Cuộc đời Tôi c̣n ẩn tàng nơi Cuộc sống của những người chung quanh.. đồng bào tôi và đất nước tôi..

 

Hai mươi năm lưu lạc.. Tôi đă cố gắng mài ṃn bớt sự ngu dốt của ḿnh.. Nhưng vẫn bất lực không thể làm suy giảm nỗi nhớ đất nước và đồng bào cứ dâng tràn theo năm tháng...T́nh yêu đến rồi đi.. rồi lại đến lại đi như những cơn gió mùa thu; không chờ đợi, không t́m kiếm.. Nhưng t́nh tự của đất nước quê hương đă đến một lần là suốt kiếp..như một linh hồn đă nhận nghiệp quả của luân hồi..

 

Và như vậy, tôi đă khởi sự Cuộc hành tŕnh hồi hương bằng hết tâm tư của ḿnh đă được thể nghiệm sau hai mươi năm lạc nhà ngàn dặm..Trên quê hương tôi, Tôi đă nhiều lần bị sự ngăn cách, nghi kỵ tưởng chừng quật ngă.. Nhưng bằng ḷng thành tinh khôi, bằng tâm của sông núi, Tôi lại vượt qua, đứng dậy và lần bước..Tôi vẫn biết con đường không êm ái.. nó ghập ghềnh đầy những mưu toan, thủ đoạn, nghi kỵ nhỏ nhen của Cuộc sống, của chủ nghĩa và  của những ngôn từ hoa mỹ.. Và nhất là từ chính bản thân tôi.. nỗi hoảng sợ cô đơn của kẻ độc hành trên đường về quê..v́ mọi người quen cũ đă bỏ rơi tôi khi tôi không c̣n là gia vị trong bát cơm hành khất của họ..

 

Hành trang của Tôi.. Tôi đă quẳng hết tất cả.. Chẳng c̣n ǵ ngoài những ưu tư trăn trở..những nỗi nhọc nhằn của thương yêu.. Và như thế Tôi đă hiểu rằng để đặt chân lên quê hương dấu yêu, đôi chân này sẽ rách nát và tim côi sẽ bật máu. Nhưng nếu không c̣n chạy được, không c̣n đi được th́ tôi cũng sẽ lê lết cho đến đích.. một Cuộc đời chỉ có một cha mẹ một gịng máu trong châu thân, một đất nước....

 

Một chiều tiền kiếp xa xa..

Đoá quỳnh hao nở ngọc ngà tiền thân..

Quê hương này chỉ một lần..

Đời kia cũng chỉ có ngần thế thôi..

 

Khởi sự 21-Tháng 2-Tân Tỵ, kỷ niệm Bà Triệu

xong bản nháp 23-2-Tân Tỵ (15-17-3-2001)

Hoàn chỉnh ngày 30-2-Tân tỵ, (24-3-2001)

Nguyên Khả Phạm Thanh Chương